رضاخان
نقش انگلیس در کودتای ۱۲۹۹

در همایش واکاوی یکصدمین سال کودتای سوم اسفند ۱۲۹۹ بررسی شد:

نقش انگلیس در کودتای ۱۲۹۹

:  در یکصدمین سالگرد کودتای سوم اسفند۱۲۹۹، به همت پژوهشکده فرهنگ و مطالعات اجتماعی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، همایش نیم‌روزه «پس از یک قرن؛ واکاوی کودتای سوم اسفند ۱۲۹۹» با حضور و سخنرانی اساتید برجسته، صبح امروز یکشنبه مورخ ۳ اسفندماه ۹۹، به صورت مجازی برگزار شد. گزارشی از این همایش را با هم می‌خوانیم… ********* دکتر محمد شفیعی‌فر با بیان این مطلب که کودتای ۱۲۹۹...

ادامه مطلب

استبداد ستیزی شعرا در دوره رضاخانی

استبداد ستیزی شعرا در دوره رضاخانی

  رفتار مستبدانه رضاخان محدود به قشر خاص یا طبقه خاص اجتماعی نمی گشت. تنها کشاورزان بی پناه یا روحانیون و دین مداران و یا زنان پای بند به حجاب یا عشایر مظلوم و ستم کشیده نبودند که مورد تعرض دار و دسته رضاخان قرار گرفتند و تحت شعار تامین امنیت گرفتار خشونت آنها شدند، بلکه فرهیختگان جامعه نیز به جرم اشاعه حق و حقیقت مورد ظلم رضا خان واقع شدند. میرزاده عشقى، عارف قزوینى، ملک الشعرای بهار از جمله...

ادامه مطلب

روایت آمریکا از نقش انگلیس در کودتای سوم اسفند 1299

برشی از کتاب «از قاجار به پهلوی»

روایت آمریکا از نقش انگلیس در کودتای سوم اسفند 1299

اسناد وزارت خارجه آمریکا

 دولت انگلیس مدعی است هیچ دخالتی در کودتای رضاخان در سوم اسفند 1299نداشته است اما برای ارزیابی این ادعا می توان به گزارش منتشرشده در آفیشال ریپورت انگلستان که توسط آقای محمد قلی مجد در کتاب  کتاب از قاجار به پهلوی منتشر شده است توجه کنیم در این گزارش می خوانیم : «یگان‌های مختلف قزاق، که تمام نیرو‌های آن ایرانی هستند تحت فرماندهی افسران ایرانی از قزوین به سمت تهران حرکت کرده و در بیست و یکم...

ادامه مطلب

چرا انگلیس سلطنت را از قاجار به پهلوی منتقل کرد؟

چرا انگلیس سلطنت را از قاجار به پهلوی منتقل کرد؟

: گروه تاریخ انقلاب خبرگزاری تسنیم- دوره سلطنت احمدشاه قاجار آخرین پادشاه سلسله قاجاریه دوره‌ای کوتاه و گذرا بود، اما در این دوره کوتاه اتفاقات مهمی در کشور رخ داد. از یک سو کشور در جریان جنگ جهانی اول، مورد حمله متفقین قرار گرفت و در پی آن توسط انگلیس قحطی بزرگ در کشور به وجود آمد. از سوی دیگر از زمان سلطنت احمدشاه قاجار، شخصیتی نظامی با خوی وحشیانه توسط انگلیسی‌ها شناسایی و برجسته شد...

ادامه مطلب

اختناق نخبه ‎ستیز سیاست راهبردی حکومت رضاخانی

اختناق نخبه ‎ستیز سیاست راهبردی حکومت رضاخانی

پیشگفتار اهمیت حضور نخبگان و تأمین امنیت و فعالیت آزادانه آنان در یک جامعه رشدیافته و یا رو به رشد، موجب بالندگی بیشتر کشور و حتی جامعه جهانی گردیده و به تولید علم و اندیشه و توسعه همه جانبه و پایدار انجامیده و علی‎رغم برخی کنشها و واکنشهای طبیعی می‎تواند ثبات سیاسی حکومتها را نیز موجب گردد. ضمن اینکه مهم‎ترین مانع بر سر راه استبداد، خودکامگی، و فساد در تمامی عرصه‎های اجتماعی بوده و...

ادامه مطلب

وقایع مهم روز سوم اسفند 1299 کودتای انگلیسی رضا خان

وقایع مهم روز سوم اسفند 1299 کودتای انگلیسی رضا خان

رویدادهای دوشنبه 3 اسفند 1299    کودتا علیه دولت سپهدار در ساعت یک بامداد، دو هزار و پانصد تن قزاق به فرماندهی رضاخان  که از قزوین حرکت کرده بودند، از دروازه‌های قزوین و حضرت عبد‌العظیم‌ (علیه‌السلام) به تهران وارد شده و بدون هیچ درگیری خاصی شهر تهران را تصرف و دولت سپهدار  را سرنگون کردند. قزاق‌ها مراکز مهم و استراتژیک شهر را تصرف کرده کنترل سازمان‌های دولتی را به دست...

ادامه مطلب

پرونده رضاخان در دوران 20 ساله حکومتش

پرونده رضاخان در دوران 20 ساله حکومتش

چهارم مرداد ۱۳۲۳ سالروز مرگ رضاخان پهلوی است .اگرچه به لحاظ شخصیتی رضاخان‌، مجری منویات سیاسی دولتهای مداخله‌گر آن دوره، به ویژه انگلیس بود، اما در شطرنج حوادثی که به انقراض سلسله قاجار و به قدرت رسیدن سلسله پهلوی انجامید، مهره اصلی‌ محسوب می‌شود. از این ‌رو مطالعه تاریخ ایران معاصر در نیمه اول قرن جاری شمسی، که شخصیت اصلی وی جلوه‌گر شد، بدون مطالعه سرگذشت رضاخان ناقص خواهد...

ادامه مطلب

دو اصل مفقوده در حکومت رضاخان

دو اصل مفقوده در حکومت رضاخان

: بعد از سرنگونی رضاشاه و تبعید او از ایران در 25 شهریور 1320، مطبوعات بار دیگر توانستند به دور از سایه سنگین خفقان و سانسور، آزادانه به نشر افکار و عقاید خود بپردازند و حتی‌المقدور گوشه‌هائی از حکومت وحشتِ رضاخانی را بیان کنند. *** روزنامه اطلاعات؛ 12 آبان 1320: «مردم هر کشوری نخستین چیزی که از حکومت خود می‌خواهند امنیت و آزادی است. امنیت را می‌خواهند برای اینکه جان و مال و شرف و حقوق...

ادامه مطلب

مردم ایران از زیر یک فشار خیلی طولانی نجات پیدا کردند

مردم ایران از زیر یک فشار خیلی طولانی نجات پیدا کردند

روزنامه اطلاعات؛ ۲۵ شهریور ۱۳۲۰: «الخیر فی‌ما وقع؛ یک پیش‌آمدى[=برکناری رضاشاه از سلطنت] واقع شده است که ان‌شاء‌الله ‌رحمان امیدواریم این پیش‌آمد برای ملت ایران پیش‌آمد نیکى باشد و خیر و سعادت ملت ایران در این پیش‌آمد باشد که از تحت یک فشار خیلى ممتدى نجات پیدا کردند و من یک خوش‌وقتى دارم، که الآن دارم در یک مجلسى صحبت می‌کنم که عموم نمایندگان مجلس مثل مجالس سابق یک روح...

ادامه مطلب

 نقش انگلستان در عزل استاروزلسکی و نصب رضاخان

نقش انگلستان در عزل استاروزلسکی و نصب رضاخان

موقعیت جغرافیایی ایران در طول تاریخ و از جمله در قرن بیستم همواره یکی از انگیزه های پیدایش و گسترش نظام سلطه جهانی و همچنین منبع نگرانی جدی در منطقه بوده است. کشف منابع عظیم نفتی نیز در اوایل قرن بیستم به این موقعیت حساس دامن زد و قدرتهای بزرگ سلطهگر جهانی را بر آن داشت تا با اتخاذ سیاستهای همکاری جویانه یا رقابت جویانه به تاراج سرزمین ایران و دارایی های آن اقدام نمایند. رقابت انگلیس و...

ادامه مطلب

 آیت‌الله سید ابوالحسن اصفهانی و اصل نظارت بر مصوبات مجلس شورای ملی

آیت‌الله سید ابوالحسن اصفهانی و اصل نظارت بر مصوبات مجلس شورای ملی

 موضوع طراز اول یا اصل نظارت مجتهدین بر مصوبات مجلس یکی از موضوعات مهمی بود که در متمم قانون اساسی آمد و بعدها منشا اظهار نظرهای فراوانی شد. این مقاله به شرح دیدگاه های آیت الله سید ابوالحسن اصفهانی در این باره پرداخته است. اهمیت موضوع مجتهد عظیم الشأن آقا سیدابوالحسن اصفهانی در 1328ه‍ . ق، از سوی استادش آخوند خراسانی، برای انتخاب مجتهد طراز اول به مجلس شورای ملّی معرفی گردید. منظور از مجتهد...

ادامه مطلب

نمونه ای از اعتراضات وزارت خارجه رضاخان به متعرضین به خاک کشور

نمونه ای از اعتراضات وزارت خارجه رضاخان به متعرضین به خاک کشور

یادداشت های اعتراض وزارت امورخارجه رضا خان به سفارت انگلیس در تهران

ادامه مطلب

انتقاد دکتر محمود حسابی از هویدا

انتقاد دکتر محمود حسابی از هویدا

موضوع : جلسه منزل دکتر محمود حسابى1 تاریخ 43/11/19 شماره : 1669/322 پیش از ظهر روز جمعه 16/11/43 جلسه منزل دکتر محمود حسابى با شرکت عده‌اى از طبقات مختلف از جمله : روح‌اللّه‌ ثابت، محتشمى (داماد دکتر محمود حسابى) شجاع شفتى (عضو فرهنگ) و على جدلى2 (مدیرکل امور همکاریهاى وزارت فرهنگ) تشکیل گردید. در این جلسه دکتر محمود حسابى ضمن انتقاد از عباس هویدا (نخست‌وزیر) اظهار مى‌داشت هویدا پسر عین‌الملک از...

ادامه مطلب

این مرد وحشی‌ترین موجود عالم است!

این مرد وحشی‌ترین موجود عالم است!

«جلوه هایی از زمانه وکارنامه رضاخان» درگفت‌وشنود با علی‌اکبر رنجبر کرمانی

□ شاید سخن گفتن درباره شخصیت شناسی رضاخان، بر بازخوانی کارنامه او مقدم باشد.از منظر شما، عناصر کلان شخصیتی رضاخان کدامند؟ من ترجیح می دهم که در پاسخ به شما به مشاهدات سفیر آمریکا به هنگام سلطنت رضاخان کنم. در یکی از اسناد خواندم که وقتی سفیر آمریکا می‌رود که اعتبارنامه‌اش را به شاه مملکت تقدیم کند، در بازگشت، در گزارشش به امریکا  می‌نویسد: «اولین چیزی که از این مرد در ذهن من نقش...

ادامه مطلب

انگلیسیها نخواستند که مزدور آنان در دست مردم ایران گرفتار شود

در رثای مرحوم علی اکبر رنجبر کرمانی

انگلیسیها نخواستند که مزدور آنان در دست مردم ایران گرفتار شود

□ در سالهای اخیر برخی بنگاههای خبری و تحلیلی سلطنت‌طلب مدعی شده‌اند که سقوط رضاخان به دلیل ایستادگی او در برابر انگلیسیها در واپسین سالهای زمامداری است. این انگاره را چگونه تحلیل می‌کنید؟ به نام خدا. بله؛ شنیده‌ایم که می‌گویند: چون می‌خواست جلوی انگلیسها بایستد و مثلا نفت را چنین و چنان کند، او را برداشتند! این یک دروغ بزرگ است. من در کتابی که سال گذشته ترجمه کردم و به نام...

ادامه مطلب

قرارداد وثوق‌الدوله، به مراتب کم‌ضررتر از دیکتاتوری رضاخان بود!

در رثای مرحوم علی اکبر رنجبر کرمانی

قرارداد وثوق‌الدوله، به مراتب کم‌ضررتر از دیکتاتوری رضاخان بود!

«نظری بر کارنامه عملی رضاخان در دوره بیست‌ساله حاکمیت بر ایران» در گفت‌وشنود با علی‌اکبر رنجبر کرمانی

 در پی شکست طرح‌هایی چون جنگ تحمیلی، ترورهای گسترده و تحریم‌‌های همه‌جانبه توسط استکبار جهانی و البته مقاومت چهل‌ساله ملت ایران، مدتی است که نظام سلطه در پی مشروعیت‌سازی برای رژیم پهلوی است. به نظر شما علل روی آوردن استکبار به این رویکرد چیست؟ بسم الله الرحمن الرحیم. در ابتدای بحث، ذکر این نکته را ضروری می‌دانم که یکی از عوامل مشروعیت‌ساز رژیم‌ها و حکومت‌ها، مشروعیت...

ادامه مطلب

 رضاشاه و شرکت نفت انگلیس و ایران از ۱۳۰۵ تا ۱۳۰۸ه‍ ش

رضاشاه و شرکت نفت انگلیس و ایران از ۱۳۰۵ تا ۱۳۰۸ه‍ ش

با به سلطنت رسیدن رضاشاه در تاریخ ۲۱ آذر ۱۳۰۴ توسط مجلس مؤسسان فصل نوینی در روابط بین دولت ایران و شرکت نفت انگلیس و ایران به وجود آمد و از سال ۱۳۰۵ مذاکرات طرفین برای حل اختلافات و در واقع برای تجدیدنظر در امتیاز دارسی شروع شد. البته نارضایتی دولت ایران از شرکت نفت به سالهای جنگ جهانی اول برمیگشت و مختص به دوره رضاشاه نبود. در طی سالهای ۱۳۰۵ تا ۱۳۰۸ه‍ ش تیمورتاش، وزیر دربار به عنوان نمایندة...

ادامه مطلب

 رضا شاه و درآمدهای نفتی

رضا شاه و درآمدهای نفتی

 گزارش هارت وزیر مختار آمریکا در تهران از اولین ملاقاتش با رضاشاه در فوریه 1930 بسیار روشنگر است. اولین برداشتش از شاه این بود که با مردی ملاقات کرده است که «فقط چند قدم با توحش فاصله دارد.» هارت در پایان مأموریتش در دسامبر 1933 به این نتیجه رسیده بود که برداشت اولش از رضا شاه بیش از حد خوشبیسنانه بوده است. رضا شاه خیلی بدتر از چیزی بود که هارت تصور کرده بود. گزارش‌های مفصلی از ضرب...

ادامه مطلب

شاه: هر زمانی که پادشاهان لایقی نداشتیم خارجیان کشور ما را اشغال می‌کردند

اظهارات غیرمنتظره محمدرضا پهلوی در مورد تاریخ ایران

شاه: هر زمانی که پادشاهان لایقی نداشتیم خارجیان کشور ما را اشغال می‌کردند

روزنامه اطلاعات؛ ۱۳ اسفند ۱۳۴۳: «...در گذشته هرگاه ما شاهان لایق داشتیم واقعاً بزرگ‌ترین و وسیع‌ترین امپراتوری‌های جهان را به وجود آورده‌ایم و هر زمان پادشاهان لایقی نداشتیم دوران انحطاط آغاز می‌شد؛ خارجیان کشور ما را اشغال می‌کردند و استقلال ما را در هم می‌کوبیدند...».(بخشی از مصاحبه شاه با شبکه تلویزیونی غیردولتی انگلستان) با توجه به حمله نیروهای متفقین به ایران و اشغال...

ادامه مطلب

آخرین حضور رضاشاه در یک مراسم نظامی

آخرین حضور رضاشاه در یک مراسم نظامی

مراسم جشن فارغ‌التحصیلی دانشکده افسری در سال ۱۳۱۹ - همان‌گونه که در تصویر مشاهده می‌شود رضاشاه در این مراسم شمشیر حمایل کرده است(مقایسه شود با تصاویر بالا)

ادامه مطلب


1
2
3
...
6
7
8