نگاه دیگران
آیا واقعاً نهضت جنگل می‌توانست تهران را تصرف کند؟

تأثیر یا عدم تأثیر نهضت جنگل در وقوع کودتای 1299

آیا واقعاً نهضت جنگل می‌توانست تهران را تصرف کند؟

 در مسیر پر پیچ و خم تحولات ایران از نهضت مشروطیت تا کودتای 1299، نهضت جنگل از جمله پدیده‌هایی است که نمی‌توان آن را نادیده گرفت. انگیزه‌ها و اهداف نهضت، ترکیب رهبران نهضت و رفتارشناسی آنان، فرایند تحولات نهضت، سرنوشت و سرانجام آن، هر کدام مسائل مهمی هستند که مطالعه و آسیب‌شناسی آنها می‌تواند تجربه‌های ارزشمندی را در اختیار خواننده قرار دهد. پرداختن به این مقوله‌ها بیرون از هدف...

ادامه مطلب

آشنایی با زندگی‌ و زمانه آیت‌الله سیدحسن مدرس

آشنایی با زندگی‌ و زمانه آیت‌الله سیدحسن مدرس

آیت‌الله سید حسن مدرس از نامدارترین و وطن‌پرست‌ترین رجال سیاسی و مذهبی ایران زمین، در قریه سرابه کچو از توابع شهرستان اردستان (در استان اصفهان) و در سال 1287 ق / 1249 ش پای به عرصه وجود نهاد. در آن هنگام حدود 20 سال از آغاز سلطنت ناصرالدین شاه قاجار در ایران سپری می‌شد. پدر و جد او که از سادات طباطبایی و اصلاً زواره‌ای بودند، هنگامی که سید‌حسن مدرس شش ساله بود به قمشه در جنوب اصفهان مهاجرت...

ادامه مطلب

روایتی از تظاهرات ده ساعته گرگانی‌ها به نقل از یک شاهد عینی

بازخوانی حادثه‌ خونين 5 آذر 1357 در گرگان

روایتی از تظاهرات ده ساعته گرگانی‌ها به نقل از یک شاهد عینی

کشتار مردم گرگان توسط عمال رژیم پهلوی

سیدمحمد رئیسی در ارزیابی نهایی خود در مورد حادثه‌ 5 آذر خاطرنشان می‌سازد: «حادثه‌ 5 آذر بسیار رقت‌بار بود و هیچ ضرورتی نبود که مأمورین چنین جنایتی را مرتکب شوند. زیرا هنوز کاری از سوی مردم انجام نشده ‌بود که مأمورین شهربانی با ایجاد رعب و وحشت و تیراندازی به ‌طرف جمعیت آنها را به خاک و خون کشیدند. به‌همین خاطر پنجم آذر از سیاه‌ترین حوادث در گرگان در دوره‌ رژیم خونریز پهلوی...

ادامه مطلب

در پیوند میان‌ جنبش‌ دانشجویی‌ و امام‌ خمینی‌

تأثیر دکتر شریعتی‌ و شهید مطهری‌

در پیوند میان‌ جنبش‌ دانشجویی‌ و امام‌ خمینی‌

در سالهای‌ دهه‌ 1340 نظریات‌ مارکسیستی‌ با سخن‌ گفتن‌ از آزادی‌ و برابری‌ و در هم‌ کوبیدن‌تفکّر سرمایه‌داری‌ که‌ از نمونه‌های‌ آن‌ حکومت‌ پادشاهی‌ ایران‌ بود، ذهن‌ دانشجویان‌ را به‌ خودجذب‌ کرده‌ بود و با شعارها و فرمولهای‌ مشخصی‌ که‌ با زبان‌ علمی‌ از طرف‌ مارکسیستها ارائه‌می‌شد، به‌ صورت‌ تفکر مسلط‌ در دانشگاهها درآمده‌ بود. در این‌ سالها اندیشه‌های‌ سنتی‌ مذهبی‌نمی‌توانست‌ ذهن‌ متلاطم‌ دانشجویان‌ را سیراب‌ کند. تسلّط‌ مارکسیستها به‌ گونه‌ای‌ بود که‌دانشجویان‌ را به‌ دو دسته‌ انقلابی‌ یا ارتجاعی‌ تقسیم‌ می‌کردند. انقلابی‌ یعنی‌ طرفدار مارکسیسم‌ وارتجاعی‌ یعنی‌ غیر مارکسیست‌. فقط‌ و فقط‌ انقلابی‌ و خلقی‌ کسی‌ بود که‌ مارکسیست‌ باشد.مذهب‌ را افیون‌ توده‌ها می‌دانستند و اسلام‌ را دین‌ گریه‌ و عزا و...در چنین‌ فضایی‌ شهید مطهری‌و دکتر شریعتی‌ به‌ تبیین‌ و تکمیل‌ ایدئولوژی‌ اسلامی‌ پرداختند و آن‌ را چون‌ سلاحی‌ در مقابل‌ایدئولوژی‌ مارکسیسم‌ به‌ حرکت‌ در آورد.

ادامه مطلب

نگاهی به تاریخچه بسیج دانشجویی

نگاهی به تاریخچه بسیج دانشجویی

در آغازین روزهای پس از دفاع مقدس، که دوران جهاد اصغر با سربلندی رزمندگان اسلام پایان رسیده بود و دوره جهاد اکبر فرا روی آنان خودنمایی می کرد امام شهیدان راهی نو را فراروی بسیجیان گشود. راهی نورانی که استمرار آن سربلندی و عظمت و شکل گیری تمدن بزرگ اسلامی را نوید می داد. در تاریخ دوم آذرماه 1367، بنیان گذار جمهوری اسلامی ایران حضرت امام خمینی(ره) طی پیامی عارفانه، روشنگرانه و توام با آینده نگری دقیق که...

ادامه مطلب

 آتش غضب رضاشاه

فحاشی رضاشاه به یکی از وزیران به نقل از مجله خواندنیها

آتش غضب رضاشاه

:  مجله خواندنی هادر سال 1323 از فضای باز سیاسی که بعد از فرار رضاشاه از ایران ، بوجود آمده بود؛ بهره برد و متنی را که پیش رو دارید منتشر کرده است. این متن گوشه ای ازخشونت کلامی رضا شاه در قبال وزیران زیر دستش را به ما منتقل می کند. گرچه مجله خواندنی ها طبق روال مالوف خود نام روایتگر را نقل نمی کند و تاریخ جلسه را هم مشخص نکرده  و نام وزیر مخاطب دشنام رضاخان را افشاء نمی کند...

ادامه مطلب

قربت در غربت  بخش دوم

قربت در غربت  بخش دوم

: در فروردین 1398 یک سامانه بارشی در دو موج از تاریخ‌ 5 تا 9 فروردین و نیز از تاریخ 11 تا 13 فروردین، موجب ایجاد سیلاب و خسارت در شهرستان‌های استان لرستان شد. در این بارش‌ها، خساراتی همچون رانش زمین و به زیر آب رفتن بخش‌هایی از شهرهای دورود، خرم‌آباد، معمولان و پل‌دختر گزارش شد. در پی وقوع سیل در این مناطق، علاوه بر بنیاد مسکن انقلاب اسلامی، ارتش جمهوری اسلامی ایران و سپاه پاسداران...

ادامه مطلب

مناسبات امام خمینی و مردم عراق در دوران جنگ تحمیلی

مناسبات امام خمینی و مردم عراق در دوران جنگ تحمیلی

: رابطه تاریخی مردم ایران و عراق، طی قرن‌های متمادی به پیوندی ناگسستنی تبدیل شده است. در این میان جنگ تحمیلی رژیم بعثی صدام علیه مردم ایران فصل جدید و البته پیچیده‌ای از روابط میان دو طرف را رقم زد. در این سو، امام خمینی در کسوت یک رهبر دینی مناسبات ویژه‌ای را در قبال مردم عراق پایه‌ریزی کرد که نه تنها در دوران دفاع مقدس طرح و بسط یافت بلکه ثمرات آن در آینده روابط دو کشور بروز و ظهور...

ادامه مطلب

الگوی مواجهه دموکرات‌های آمریکایی با ایران در قرن اخیر

الگوی مواجهه دموکرات‌های آمریکایی با ایران در قرن اخیر

  سیاست ایالات متحده در برخورد با ایران در دوران بعد از جنگ دوم جهانی، مبتنی بر «کنترل ایران» براساس گسترش همکاری‌های نظامی، اطلاعاتی و امنیتی بوده است، از این‌رو سیاست‌مداران امریکایی از سازوکارهایی برای وادارسازی ایران به سیاست‌های همگون با خود بهره می‌برند. رفتار ایالات‌متحده در برخورد با ایران بیانگر این واقعیت است که بخش عمده‌ رفتار سیاست خارجی آمریکا بیش از آنکه...

ادامه مطلب

دسته‌گل پهلوی اول در «قره سو» چه بود؟

روایتی از یک خیانت تاریخی

دسته‌گل پهلوی اول در «قره سو» چه بود؟

چگونگی خیانت جدایی قره سو از ایران در دوره رضاشاه

براساس عهدنامه ترکمنچای، رودخانه ارس به‌عنوان مبنا و ملاک اصلی برای تشخیص مرز ایران و روسیه تزاری تعیین شده بود. اما از آنجا که در هنگام انعقاد عهدنامه ترکمنچای، روسیه تزاری بر کوه آرارات بزرگ و منطقه موسوم به ایگدیر (در غرب قلمرو ایران در منطقه آرارات کوچک) نیز حاکمیت داشت و در این منطقه هم رود ارس جاری نبود، نهر قره‌سو از سرچشمه تا اتصال به رود ارس به‌عنوان ابتدای خط مرزی ایران و روس تعیین...

ادامه مطلب

قربت در غربت بخش نخست

گزارش مستند تاریخی از سیلاب و خسارت در شهرستان‌های استان لرستان

قربت در غربت بخش نخست

: فروردین 1398 یک سامانه بارشی در دو موج از تاریخ‌ 5 تا 9 فروردین و نیز از تاریخ 11 تا 13 فروردین، موجب ایجاد سیلاب و خسارت در شهرستان‌های استان لرستان شد. در این بارش‌ها، خساراتی همچون رانش زمین و به زیر آب رفتن بخش‌هایی از شهرهای دورود، خرم‌آباد، معمولان و پل‌دختر گزارش شد. در پی وقوع سیل در این مناطق، علاوه بر بنیاد مسکن انقلاب اسلامی، ارتش جمهوری اسلامی ایران و سپاه پاسداران...

ادامه مطلب

دین‎ ستیزی پهلوی و گفتمان دین از آیت ‎الله حائری تا امام خمینی

دین‎ ستیزی پهلوی و گفتمان دین از آیت ‎الله حائری تا امام خمینی

آغاز جنگ جهانی اول، پایانی بر سلطنت قاجار و بستری برای شکل‎گیری «پهلویسم» بود. عناصر و مؤلفه‌های اساسی گفتمان پهلویستی عبارت بودند از: 1. شوونیسم (ناسیونالیسم افراطی ایران)؛ 2. شبه مدرنیسم (غرابگرایی) و یا به تعبیر دیگر مدرنیسم کاذب؛ 3. سکولاریزم. با استقرار رضاخان بر مسند حکومت، پروژه کلاسیک تجدد ایرانی شکل گرفت و دولت مطلقة شبه مدرن تکوین یافت. دولت مطلقه‌ای که مهم‎ترین کار‌کردش...

ادامه مطلب

چرا سفارت آمریکا تسخیر شد؟

چرا سفارت آمریکا تسخیر شد؟

نقش کنش‌های آمریکا در تسخیر لانه جاسوسی

تسخیر سفارت آمریکا در 13 آبان 1358 را در نگاه نخست و بر اساس یک تحلیل ساده، می‌توان به روزهای منتهی به تسخیر و حتی کنش‌های جمعی ناگهانی انقلابیون تقلیل داد، اما با نگاه عمیق‌تر رد پای کنش‌های آمریکا در فرایند به ثمر نشستن انقلاب اسلامی ایران و حتی پیش از آن و نیز برداشت انقلابیون از این کنش‌ها در این ماجرا مشهود می‌گردد انقلاب اسلامی ایران فرایندی بود که حوادث گوناگون در بطن آن رقم خورد....

ادامه مطلب

بازخوانی پرونده‌سازی رژیم پهلوی درباره شهدای 15 خرداد

واکاوی یک دروغ تاریخی

بازخوانی پرونده‌سازی رژیم پهلوی درباره شهدای 15 خرداد

شهیدان طیب حاج رضایی و اسماعیل رضایی قربانیان این پرونده سازی

روز 11 آبان‌ماه 1342، محمداسماعیل رضایی و طیب حاج‌رضایی به اتهام «ایجاد بلوا و آشوب» تیرباران شدند. آنها متهم بودند که با دریافت و توزیع مبلغی پول در جریان 15 خرداد 42، تهران را به آشوب کشیده‌اند. طیب و حاج اسماعیل که تحت شدیدترین شکنجه‌ها نیز حاضر نشدند این اتهام را بپذیرند، سرانجام محکوم به اعدام شدند. اما واقعیت چه بود؟ ماجرای پول‌ها که رژیم مدعی بود توسط عوامل خارجی به ایران منتقل...

ادامه مطلب

واکنش‌ها به شهادت طیب حاج‌رضائی و حاج اسماعیل رضائی در سال 1342

واکنش‌ها به شهادت طیب حاج‌رضائی و حاج اسماعیل رضائی در سال 1342

روز 11 آبان‌ماه 1342، طیب حاج‌رضایی به همراه حاج اسماعیل رضایی به جرم «اقدام علیه امنیت کشور» تیرباران شدند. آن دو در قیام 15 خرداد همان سال فعالیت ویژه‌ای علیه رژیم پهلوی داشتند و از این رو پس از برگزاری چند جلسه دادگاه، سرانجام به اعدام محکوم شدند. طیب حاج‌ محمدرضا، معروف به حاج‌رضایی در سال 1291 در محله صابون‌پزخانه تهران به دنیا آمد. نام خانوادگی طیب در اصل میرطاهری بود، اما مردم...

ادامه مطلب

چگونگی ترور آیت‌الله شهید سید محمد علی قاضی طباطبایی

چگونگی ترور آیت‌الله شهید سید محمد علی قاضی طباطبایی

طراح ترور آیت‌الله سید محمد علی قاضی، مسئول شاخه نظامی محمد متحدی بود و ضارب نیز مسعود تقی‌زاده نام داشت. او در بازجویی‌ها گفت: یک دفعه برای شناسایی رفتیم، علاوه بر اینکه در آن محل به من مشکوک شدند، قاضی هم نیامد و فردایش من دیگر در خیابان ایستادم و قرار بود که مهدی قبل از او بیاید و با زدن راهنمای سمت راست به من اطلاع دهد که ماشینش می‌آید. (آرشیو مرکز اسناد انقلاب اسلامی، پرونده مسعود...

ادامه مطلب

چرا صدام قرارداد الجزایر  را پاره کرد؟

مروری بر قرارداد الجزایر میان ایران و عراق

چرا صدام قرارداد الجزایر را پاره کرد؟

صدام حسین برای شروع جنگی هشت‌ساله و فرسایشی علیه ایران، در تلویزیون قرارداد الجزایر را پاره کرد و با این کار نارضایتی خود از این قرارداد را اعلام نمود. ماجرای قرارداد الجزایر چه بود و این قرارداد چگونه امضا شد که یک طرف قرارداد پنج سال بعد آن را این چنین از اعتبار انداخت؟ اختلافات مرزی میان کشورها همواره از جمله مسائلی بوده است که کشورهای جهان را در نقاط مختلف درگیر کرده است؛ اختلافاتی که بعضا...

ادامه مطلب

همراهی فرانسه با گروهک تروریستی منافقین در دهه 60

به روایت مطبوعات

همراهی فرانسه با گروهک تروریستی منافقین در دهه 60

 هاشمی رفسنجانی: مسئول جنایت هولناک منافقین، فرانسه است

بعد از جنایت منافقین در سال 60، حجت‌الاسلام هاشمی رفسنجانی با به نقش فرانسه در این جنایت گفت: ما از فرانسه به این آسانی نخواهیم گذشت و اگر ما هم بگذریم مردم ما و این محرومانی که جسدهای قطعه قطعه شده بچه‌هایشان را از بیمارستان تحویل گرفته‌اند و به گورستان برده‌اند نمی‌گذرند... در سوم اسفند 1360 جنایت دیگری در کارنامه سازمان مجاهدین خلق (منافقین) ثبت شد؛ این سازمان که در آن روزها به...

ادامه مطلب

نقش روحانیت در مخالفت با قرارداد رویتر

چگونه قراردادی که چوب حراج به کشور زده بود لغو شد؟

نقش روحانیت در مخالفت با قرارداد رویتر

این قرارداد بسیار یک‌طرفه و به نوعی فروش کل کشور و زیر سلطه رفتن آن بدون جنگ و خونریزی بود. قرارداد به نحوی بود که لرد کرزن در مورد آن این گونه می‌گوید: این قرارداد در برگیرنده تسلیم کامل همه منابع یک دولت به خارجی‌هاست که مانند آن هرگز به وهم و گمان احدی درنیامده و در تاریخ سابقه نداشته است تاریخ معاصر ایران آکنده از حوادث و رویدادهای داخلی و بین‌المللی است که نقشی دیرپا و آموزنده برای...

ادامه مطلب

تراژدی مرگ حیدرعمو اوغلی

تراژدی مرگ حیدرعمو اوغلی

:  روز پنجم آبان ماه سالروز کشته شدن حیدرعمواوغلی مبارز مشهور مشروطیت است که در جریان نهضت جنگل به رهبری میرزا کوچک خان جان خود را از دست داد.  حیدرخان عمواوغلی نزد تمام مبارزان مشروطه به خوبی شناخته شده ونفوذی کم نظیرداشت. چنان که می دانیم یک سال پس از گذشت انقلاب جنگل به گیلان آمد. برخلاف تفکر رایج ،حیدرعمواوغلی به هیجوجه بلشویک(لنینیست) به مفهوم دقیق کلمه نبود.اگر بخواهیم شاخص...

ادامه مطلب


1
2
3
...
108
109
110