مقالات
گزارش‌های ضدجاسوسی ساواک از ارتباطات افسران سیا در ایران

برای نخستین‌بار منتشر می‌شود:

گزارش‌های ضدجاسوسی ساواک از ارتباطات افسران سیا در ایران

آخرین ماه‌های عمر رژیم پهلوی، اداره ضدجاسوسی ساواک متوجه دیدارهای پنهانی افسران اطلاعاتی سیا در تهران با برخی چهره‌های سیاسی مخالف و منتقد رژیم شاه به خصوص جبهه ملی می‌شود. مراقبت‌های حداقلی، ساواک را به این نتیجه می‌رساند که امریکایی‌ها تنها دنبال اطلاع از نظرات گروه‌ها و افراد سیاسی هستند. پس از چندماه پیشنهاد گسترش این مراقبت‌ها با مخالفت رئیس ساواک روبرو می‌شود. راز...

ادامه مطلب

بازتاب اعدام انقلابی رزم‌آرا در مطبوعات خارجی

بازتاب اعدام انقلابی رزم‌آرا در مطبوعات خارجی

مجله خواندنیها؛ ۲۲ اسفند ۱۳۲۹: از میان ترورهای سیاسی چند سال اخیر در ایران، حادثه [ترور] رزم‌آرا بیش از تمام آنها در خارج از ایران با اهمیت تلقی شده. اغلب جراید فرانسه و انگلستان اخبار مربوط به حادثه قتل را با عکس رزم‌آرا حتی مهمتر از اخبار داخلی خود نقل کرده‌اند که ما در اینجا خلاصه‌ای از آنها را فهرست‌وار برای اطلاع خوانندگان چاپ می‌کنیم. **** «فرانس سوار»: خبر مرگ رزم‌آرا...

ادامه مطلب

آیت‌الله کاشانی: خلیل طهماسبی مجری اراده ملت ایران بود

آیت‌الله کاشانی: خلیل طهماسبی مجری اراده ملت ایران بود

- تا وقتی که خیانت‌کاری از طرف هیأت حاکمه ادامه داشته باشد و کسانی در هیأت حاکمه بخواهند به نفع اجانب و به ضرر ملت ایران اقدام کنند، ملت ایران هم از تنبیه و مجازات خائنین قصور نخواهد ورزید - سرچشمه اکثر بدبختی‌های ملت ایران از عمّال شرکت نفت است که در شئون مختلف مملکت ما دخالت‌های ناروا می‌کنند. من معتقدم که اگر انگلیسها حاضر شوند دو برابر آنچه از نفت ایران می‌برند، به ما بدهند باز هم...

ادامه مطلب

شهید عراقی: روی اسلحه خلیل، شعارهایی راجع به حکومت اسلامی و ملی‌شدن نفت نوشته شده بود

روایت شهید حاج مهدی عراقی از اعدام انقلابی رزم‌آرا

شهید عراقی: روی اسلحه خلیل، شعارهایی راجع به حکومت اسلامی و ملی‌شدن نفت نوشته شده بود

«...صبح چهارشنبه که شد، مرحوم خلیل[طهماسبی] می‌آید توی مسجد شاه. البته بچه‌های زیادی آمده بودند و کسی اطلاع نداشت که یک همچنین جریانی می‌خواهد انجام شود، مگر 3 نفر یا 4 نفر که آنجا بودند. مسجد شاه که اگر کسی رفته باشد، جلویش یک دالون است که این دالون دو راه دارد: یک طرف می رویم به طرف بازار زرگرها و یک طرف می رویم به طرف بازار حلبی‌سازها. از جلوی آن دالونی که می‌خواهیم برویم به طرف بازار...

ادامه مطلب

رزم‌آرا خارِ راهِ آزادی و سعادت ملت ایران بود

مصاحبه‌ای کمتردیده شده از شهید خلیل طهماسبی:

رزم‌آرا خارِ راهِ آزادی و سعادت ملت ایران بود

ملی شدن صنعت نفت کشور نقطه عطفی در تاریخ معاصر ایران به شمار می‌رود که نشان از همبستگی مردم برای مبارزه با استعمار داشت. هم نیروهای ملی به رهبری دکتر مصدق و چه نیروهای مذهبی با زعامت آیت‌الله کاشانی، نقش مهمی در روند ملی شدن صنعت نفت کشور داشتند. آنطور که تاریخ گواهی می‌دهد، شاید مهم‌ترین نقش در روند ملی شدن نفت را خلیل طهماسبی از فدائیان اسلام ایفا کرد. از آنجایی که سپهبد رزم‌آرا به...

ادامه مطلب

 مصدق با شاه برخورد سطحی کرد

مصدق با شاه برخورد سطحی کرد

سخنرانی شهید رجایی در سالگرد درگذشت دکتر مصدق

: متن پیش رو سخنرانی شهید رجایی، نخست‌وزیر وقت، در تاریخ 14 اسفند 1359 می‌باشد، که به نقل از روزنامه اطلاعات تقدیم حضورتان می‌گردد. *** - در دوران مبارزه ملی اولاً شعارها تنها به ملی شدن صنعت نفت محدود می‌شد و ثانیاً مردم فکر می‌کردند تنها دشمن ما انگلیس است و این بینش تا حدود زیادی از نقص در تشخیص دشمن و خواسته‌های مردم برخوردار بود - مردم ما وقتی در زمان مصدق کم کم رهبران سیاسی...

ادامه مطلب

آیبکس و ژن تیره؛ طرح‌های سری امریکا در ایران

آیبکس و ژن تیره؛ طرح‌های سری امریکا در ایران

در سراسر دوران جنگ سرد، ایالات متحده هر روز چندین سورتی پرواز را در اطراف مرزهای اتحاد شوروی و کشورهای عضور پیمان ورشو انجام می‌داد. این قسمتی از یک برنامه همیشگی و طولانی جهت شناسایی و رده بندی سامانه‌های رادار، سایت‌های پرتابگر موشک‌های سام و هر سامانه الکترونیکی که سرچشمه پخش امواجی باشد که جلب توجه نماید، بود.

ادامه مطلب

ارزیابی سفارت آمریکا از تأسیس حزب رستاخیز توسط شاه

ارزیابی سفارت آمریکا از تأسیس حزب رستاخیز توسط شاه

یازدهم اسفندماه سال ۱۳۵۳ محمدرضا پهلوی با برگزاری یک نشست خبری، ضمن اعلام پایان نظام چند حزبی در ایران، خبر از تأسیس یک حزب فراگیر با نام حزب رستاخیز ملت ایران داد. حزبی که همه مردم مجبور بودند یا به عضویت آن در آیند و یا بین زندان و رفتن از ایران، یک راه را انتخاب کنند. امیرعباس هویدا ابتدا به مدت دو سال و سپس به مدت چهار سال از سوی شاه به‌عنوان دبیرکل این حزب انتخاب شد. در طول فعالیت حزب،...

ادامه مطلب

اوکراین در برابر چه چیزی موشک‌هایش را واگذار کرد؟

بازخوانی یک تجربه تاریخی

اوکراین در برابر چه چیزی موشک‌هایش را واگذار کرد؟

۱۵ آذر ۱۳۷۳، برای اوکراین روز مهمی بود. بوریس یلتسین، رئیس جمهور روسیه و بیل کلینتون، رئیس جمهور ایالات متحده، پس از امضای «یادداشت بوداپست» با لئونید کوچما رئیس جمهور وقت اوکراین دست به دست شدند تا خلع سلاح هسته‌ای و الحاق این کشور به NPT را برابر تضمین‌های امنیتی به اوکراین اعلام کنند.  روسیه، ایالات متحده، بریتانیا، و بعداً چین و فرانسه تضمین‌هایی را در قالب «یادداشت...

ادامه مطلب

نشریه‌ای که سفارت اسرائیل در تهران منتشر می‌کرد

نشریه‌ای که سفارت اسرائیل در تهران منتشر می‌کرد

از جمله نشریاتی که در سال‌های حکومت محمدرضا پهلوی با رویکرد حمایت از رژیم صهیونیستی و ترغیب یهودیان ایران برای مهاجرت به فلسطین اشغالی منتشر می‌شد، ستاره شرق بود. گرچه این نشریه ابتدا در اسرائیل منتشر می‌شد، اما بعدتر به‌خاطر انتشار در ایران معروف شد.

ادامه مطلب

روایت آیرونساید از آخرین جلسه‌اش با احمدشاه

روایت آیرونساید از آخرین جلسه‌اش با احمدشاه

احمدشاه قاجار هفتمین و آخرین پادشاه سلسله قاجار که در سال ۱۳۰۴ از سلطنت خلع شد، چهار سال پس از این تاریخ درحالی که در تبعید به سر می‌برد، در روز نهم اسفند ماه ۱۳۰۸ در حومه پاریس فوت کرد. آنچه در ادامه می‌خوانید خاطره آخرین جلسات ژنرال آیرونساید فرمانده نیروهای انگلیسی در ایران، با احمدشاه است که پیش چند روز پیش از کودتای رضاخان انجام گرفته است.   «وقتی شاه جوان و فربه را در آن...

ادامه مطلب

دو قولی که رضاخان پیش از کودتا به انگلیسی‌ها داد

دو قولی که رضاخان پیش از کودتا به انگلیسی‌ها داد

آیرونساید پیش از خروج از ایران، در جلسه‌ای با رضاخان، از او قول می‌گیرد که پس از کودتا، علیه نیروهای انگلیسی که در حال ترک ایران خواهند بود اقدامی نکند. همچنین رضاخان به آیرونساید قول می‌دهد که علیه احمدشاه نیز دست به اقدامی نزند.

ادامه مطلب

اسرائیل در آستانه انقلاب پانزده هزار یهودی را از ایران خارج کرد

خاطرات کمتردیده شده آخرین نماینده موساد در ایران:

اسرائیل در آستانه انقلاب پانزده هزار یهودی را از ایران خارج کرد

در مرحله‌ای از وخیم شدن اوضاع، متوجه شدم که در کنار وظیفه اصلی‌ام، به رسالت مقدس نجات یهودیان نیز مشغول شده‌ام. نمایندگان آژانس یهود را که به ایران اعزام شده بودند، به این سو و آن سو می‌فرستادم و روزانه به ستادمان در اسرائیل گزارش می‌دادم که چند نفر از یهودیان امروز به قصد مهاجرت به اسرائیل، سوار هواپیماهای ال‌عال شده‌اند.

ادامه مطلب

روایتی ناگفته از شهادت استاد کامران نجات‌اللهی

ارتش، شاه و انقلاب/ بخش هفدهم

روایتی ناگفته از شهادت استاد کامران نجات‌اللهی

استاد کامران نجات اللهی در روز هفتم مرداد ۱۳۳۳ در شهرستان بیجارگروس به دنیا آمد. پدرش عبدالحسین و مادرش فاطمه نام داشت. در سال ۱۳۴۵ شمسی تحصیلات دبیرستانی را به پایان رساند و پس از گذراندن تحصیلات کارشناسی و اخذ درجه دکتری در دانشگاه پلی تکنیک، مشغول تدریس شد. شهید نجات اللهی چه در دوران تحصیل و چه در زمان تدریس، به مبارزه با ظلم و ستم رژیم شاهنشاهی پرداخت و هیچ زمانی وظایف سیاسی و اجتماعی...

ادامه مطلب

پوتین‌ نیروهای کودتای رضاخان را انگلیسی‌ها تامین کرده بودند

پوتین‌ نیروهای کودتای رضاخان را انگلیسی‌ها تامین کرده بودند

شهریورماه ١٣٠٠ در حالی که شش ماه از کودتای سوم اسفند رضاخان می‌گذشت، ژنرال دیکسون فرمانده انگلیسی که بازرس کل نیروهای نظامی در شرق ایران بود در نامه‌ای به لرد کرزن [وزیر امور خارجه وقت انگلیس] می‌نویسد که در بخشی از این نامه این‌طور می‌خوانیم:    «تلاش‌های من برای رد هرگونه دخالت در کودتا، با بن‌بست مواجه شد و عموم مردم ایران معتقدند که این یک کودتای انگلیسی است. این...

ادامه مطلب

کودتای انگلیسی رضاخان به روایت سفارت آمریکا در تهران

کودتای انگلیسی رضاخان به روایت سفارت آمریکا در تهران

جان.ال کالدول وزیرمختار آمریکا در ایران، در گزارش فصلی خود به وزارت خارجه، درباره انگلیسی‌بودن کودتای رضاخان چنین می‌نویسد: کودتا بدون خونریزی به پایان رسیده است. به زودی روشن شد که تمام چهره‌های برجسته این جنبش، ارتباط تنگاتنگی با سفارت بریتانیا دارند.

ادامه مطلب

اختناق، هنر را به بند کشید

اختناق، هنر را به بند کشید

نگاهی به مقوله هنر در عصر پهلوی دوم

پاییز و زمستان 57، فضای مطبوعات ایران با سالهای گذشته خیلی متفاوت شده بود و مطالب انتقادی صریحی علیه رژیم شاه منتشر می‌شد. دوم و سوم آبان، روزنامه کیهان مقاله‌ای دوقسمتی با عنوان «بحران در هنر» به قلم فردی به نام «بهار ایرانی» منتشر می‌کند. «بهار ایرانی» در واقع، نام مستعار «هوشنگ اسدی» از توده‌ای‌های تحریریه کیهان است. این مطلب، نقدی تفصیلی درباره تاثیرات...

ادامه مطلب

چرا ادعای اعدام گسترده ارتشی‌ها پس از انقلاب دروغ است؟

ارتش، شاه و انقلاب/ بخش شانزدهم

چرا ادعای اعدام گسترده ارتشی‌ها پس از انقلاب دروغ است؟

تیمسارانی که در مشاغلی همچون جانشینی مناصب، فرماندهی یا معاونت مناصب یا مراکز آموزشی، آمادی، ترابری، مخابراتی، پزشکی، سررشته داری، دارائی و امثالهم خدمت می‌‌نمودند و به دلیل ماهیت شغلی خودشان در مواجهه با مردم قرار نداشتند، حتی احضار نیز نگردیدند. همچنین، اکثریت مطلق خانواده‌‌هائی که برای دریافت حقوق و مستمری همسران یا فرزندانشان مراجعه نمودند با موافقت مقامات ارتش و وزارت دفاع، حقوق آنها برقرار گردید که از معروف‌ترین این افراد می‌‌توان به همسر ارتشبد عباس قره باغی (آخرین رئیس ستاد بزرگ ارتشتاران) و مادر ارتشبد محمد خاتمی (فرمانده نیروی هوائی و شوهر خواهر شاه) اشاره نمود.

ادامه مطلب

علل پاکسازی ارتش در ابتدای انقلاب اسلامی چه بود؟

ارتش، شاه و انقلاب/ بخش پانزدهم

علل پاکسازی ارتش در ابتدای انقلاب اسلامی چه بود؟

یکی از مهم‌ترین مباحثی که پس از پیروزی انقلاب اسلامی در افکار عمومی مطرح شد، موضوع «بقا یا انحلال ارتش» بود. بسیاری از گروه‌های سیاسی با برپایی تجمعات متعدد، به دنبال انحلال ارتش بودند. آن هم در شرایطی که موضوع «ارتش» در آن روزها به اتفاقاتی مثل غائله گنبد، بحران کردستان، ناآرامی‌ها در خوزستان و سیستان و بلوچستان و همچنین تجاوزهای مرزی عراق پیوند خورده و یگان‌های ارتش،...

ادامه مطلب

پنهان‌کاری و توجیه در خاطرات پرویز ثابتی

پنهان‌کاری و توجیه در خاطرات پرویز ثابتی

وارونه‌نمایی واقعیات، تحریفِ تاریخ و سفیدنمایی سیاهی‌های دوره رژیم شاه، خطی است که چند سالی است به‌طور ویژه توسط برخی افراد و جریان‌ها دنبال می‌شود. بخشی از این روند، در قالب خاطره‌نویسی شخصیت‌ها و سران رژیم شاه صورت گرفته است. «در دامگه حادثه» خاطرات پرویز ثابتی رئیس اداره‌کل سوم ساواک (امنیت‌داخلی)، یکی از این کتاب‌ها است که حدود ده سال قبل منتشر شد. رهبر انقلاب روز...

ادامه مطلب


1
2
3
4
...
136
137
138