مقالات
در پی نفوذ ساواک به ساختار سازمان مجاهدین خلق و لو رفتن خانههای تیمی، نسل اولیه این سازمان در روز ۳۰ فروردین ۱۳۵۱ دستگیر شد. مسعود رجوی، همراه با علی باکری، ناصر صادق، محمد بازرگانی و علی میهندوست، به اعدام محکوم گردید. با این حال، یک روز پیش از اجرای حکم، مجازات رجوی به حبس ابد تبدیل شد. اسناد ساواک و مطبوعات آن زمان اعلام کردند که این تخفیف، نتیجه همکاری رجوی با بازجویان و افشای تشکیلات بوده...
در سال ۱۳۴۷، محمدرضا پهلوی در سفر به هند، برای نخستینبار رسماً از حق حاکمیت ایران بر بحرین دست کشید؛ اما پیش از آن، جریانی هم در داخل ایران فعال بود که برای تحقق این امر فعالیت میکرد. روزنامهنگارانی نظیر عباس مسعودی (مدیر روزنامه اطلاعات) با هماهنگی دربار و انگلیس، افکار عمومی را برای پذیرش جدایی بحرین آماده میکردند. او در تلاش بود تا در مطبوعات این باور را در مردم ایجاد کند که بحرین دارایی...
۳۱ فروردین ۱۳۵۹ روزنامۀ اسرائیلی «داوار» در سوگ از دست دادن یک متحد قوی، بهصراحت اعتراف کرد: «هرچند شاه ایران روابط دیپلماتیک علنی با اسرائیل نداشت، ولی ۶۰ درصد نفت مورد نیاز اسرائیل را تأمین میکرد و دو حکومت تا زمان سقوط او روابط بازرگانی گستردهای با یکدیگر داشتند.»[1] نفت، شریان حیاتی همکاری نفت نقشی محوری در روابط ایران و اسرائیل ایفا میکرد. اسناد متعدد نشان میدهد...
رضاشاه پهلوی و محمدعلی فروغی (نخست وزیر) در محوطه بیمارستان شاهرضای مشهد
ساعت نزدیک ۱۱ است و مدیران مرکز آمار ایران در اتاق جلسات در انتظار رهبر انقلاب جمع شدهاند؛ ۲۵ آقا و ۷ خانم. دکتر عادلآذر، رئیس مرکز آمار هم پشت میکروفون نشسته و از تمرکز کردنش میتوان حدس زد که دارد حرفهایش را توی ذهن مرور میکند. سکوت محض بر اتاق حاکم است. چند دقیقه از ۱۱ گذشته که با ورود صاحبخانه به اتاق، عادلآذر از طرف جمع به استقبال میرود. بعد از سلام و علیک ابتدایی، همه مینشینند و جلسه...
در سال ۱۳۴۱ شمسی، شرکت هواپیمایی اسرائیلی الآل (El Al) پروازهای خود به مقصد ژوهانسبورگ، آفریقای جنوبی، را از مسیری غیرمعمول و پرپیچوخم انجام داد که از تهران، ایران و سپس خلیج فارس به نایروبی و نهایتاً ژوهانسبورگ میگذشت. این امر برای اغلب مردم ناشناخته بود، اما امام خمینی از همان زمان مواضع محکمی در برابر این کمک دشمن مسلمین داشت. طبق آنچه از گزارش «خیلی محرمانه» مورخ ۱۲ / ۶ / ۱۳۴۱ ساواک...
توقف یک ناو جنگی انگلیسی در سواحل آبادان در ایام خروج کارکنان و کارشناسان نفتی آن کشور از ایران
انتخاب شرکت هواپیمایی الآل به عنوان هدف اولیه نیز تصادفی نبود. الآل صرفاً یک ایرلاین غیرنظامی محسوب نمیشد، بلکه بازوی لجستیک وزارت دفاع اسرائیل بود که تسلیحات، نیروهای ذخیره و حتی مقامات نظامی را جابهجا میکرد و نقشی محوری در انتقال اشغالگران از کشورهای مختلف به اروپا داشت.
آذرماه ۱۳۶۲، در میانهی جنگ تحمیلی اول که صدام حمله به زیرساختهای ایران را در دستور داشت، ذوبآهن اصفهان دومین کورۀ بلند خود را راهاندازی کرد تا در جنگ اقتصادی، جنگ شناختی و پشتیبانی از جنگ نظامی برگ برنده را از آن کشور کند.
در نخستین ساعات جنگ تحمیلی، پالایشگاه آبادان، به عنوان بزرگترین تأسیسات نفتی ایران، هدف مستقیم حملات رژیم بعثی عراق قرار گرفت. رژیم بعث بر تداوم آتشسوزی در پالایشگاه آبادان اصرار داشت و این مسئله در اعترافات سربازان اسیرشده عراقی مبنی بر سهمیه مهمات روزانه برای زدن پالایشگاه نمود داشت: «دستور داده بودند که نباید بگذارید دود پالایشگاه بخوابد، اگر خاموش شود تنبیه میشوید! برای زدن...
نهادهایی مانند NED و USAID با تأمین مالی ترجمه و توزیع آثار جین شارپ، به ویژه کتاب «از دیکتاتوری تا دموکراسی» (۱۹۹۳) که به عنوان «کتاب مقدس» انقلابهای رنگی شناخته میشود، حمایت غرب را پشت این جنبشهای گاه برساخته از بیرون قرار دادند.
یکی از نکاتی در مرور انقلابهای معاصر به خوبی خواهد درخشید، جدای از دخالت مستقیم آمریکا در آنها، تأثیر معنوی انقلاب اسلامی ایران است که الگوی «مردممحور» را جایگزین «چریکپایه» و اصالت دادن به قدرت «آگاهسازی عمومی» را بدیل مبارزۀ مسلحانه کرده است.
رضاخان در میان کارگزاران کمپانی نفت جنوب در مسجد سلیمان
چهل روز از فقدان عظیم و مصیبتبار امام بزرگوارمان میگذرد و [...] باور کردن این حقیقت تلخ، بسیار سخت است. در طول سالهای گذشته، تصور دنیای بیروح و فضای افسرده و زندگی غمانگیزی که در آن، امام و رهبر و مراد ما حضور نداشته باشد، برایمان بسیار دشوار بود.
۲۱ فروردین ۱۳۴۹ تهران میزبان مسابقه تیم ملی ایران و تیم رژیم صهیونیستی بود. لایههای پنهان روابط رژیم پهلوی با اسرائیل وقتی با دعوت رسمی تیم فوتبال اسرائیل به تهران علنیتر شد، خشم فروخفته مردم را به فریاد تبدیل کرد.
یکی از نقاط ثقل روابط پنهان نظامی و امنیتی ایران و اسرائیل در دوره پهلوی، به ۱۸ فروردینماه ۱۳۵۶ باز میگردد. در این روز، ارتشبد طوفانیان، معاون وزارت جنگ و مسئول خریدهای نظامی شاه، در تهران قراردادی عمده با شیمون پرز امضا کرد. این قرارداد که بر پایه مبادله نفت با اسلحه تنظیم شده بود، شامل همکاری فنی و تولید موشکهای زمین به زمین میشد. ماجرا از سالها پیش و با اعزام طوفانیان به اسرائیل برای...
۷ فروردین ۱۳۶۵ روزنامه لوموند از زد و خورد میان طرفداران چریکهای فدایی خلق و سازمان مجاهدین خلق در اورسوراواز خبر داد. بیست و دو روز بعد، ۲۹ فروردین، سی عضو چریکهای فدایی خلق به سازمان عفو بینالملل مراجعه کردند و رسماً اعلام داشتند که به دنبال افشاگریهای سازمان مجاهدین علیه آنان، جانشان در خطر است.
یکی از فصول مبارزاتی شهید آیتالله سید خامنهای تبعید به ایرانشهر است. پس از استقرار در این شهر، ساواک با گماردن مأمورانی در جلوی در خانهای که معظم له در آن به سر میبرد، اسامی کسانی را که به ملاقات ایشان میآمدند را در لیستی یادداشت میکرد. تعداد این افراد بالغ بر ۱۲۰ نفر شده بود. از مهمترین محورهای فعالیت آیتالله خامنهای در سال ۱۳۵۶ و ۱۳۵۷ که ساواک روی آن بسیار حساس بود، همکاری ایشان با...
ابراهیم یزدی گفته بود: «دخالتهای نظامی آمریکا در خلیج فارس نتیجۀ بهتری از خلیج خوکها نخواهد داشت.» ارجاعی تاریخی که نشان میدهد همۀ سلایق مختلف ایرانی فهم تاریخی شبیه به هم در این موضوع دارند.
پس از جنگ چهارم اعراب و اسرائیل در اکتبر 1973 (جنگ یوم کیپور)، کشورهای عربی عضو اوپک برای نخستین بار از نفت به عنوان سلاح استفاده کردند. آنها با کاهش تولید و قطع صدور نفت به حامیان اسرائیل، تلاش کردند موازنه قوا را تغییر دهند[1] و این پدیده به نخستین شوک نفتی معروف شد.[2] در همین راستا و طی نشست ۱۷ اکتبر ۱۹۷۳ کویت، وزرای نفت عربی بر سه محور اصلی توافق کردند: ۱) آزادی سرزمینهای اشغالی در جنگ ۱۹۶۷ و...
