مقالات
سومین دوره انتخابات ریاستجمهوری ایران در ۱۰ مهر ۱۳۶۰ در شرایطی برگزار شد که ترورهای زنجیرهای سازمان مجاهدین خلق فضای سیاسی کشور را ملتهب کرده بود، اما مشارکت بیسابقه مردمی و انتخاب آیتالله سیدعلی خامنهای با نزدیک به ۹۵ درصد آراء، مسیر تثبیت ساختار جمهوری اسلامی و ناکامی استراتژی فروپاشی نظام را رقم زد.
پس از فوت آقای شریعتمداری، برگزاری نماز میت و مراسم تدفین با چالشهایی روبهرو شد. ادعای وجود وصیتنامه، تنشهای اطرافیان و نگرانی از بروز درگیری، فضای آن روز را بحرانی کرد.
تحریم نفتی اکتبر ۱۹۷۳، که همزمان با جنگ یوم کیپور توسط کشورهای عربی صادرکننده نفت علیه حامیان اسرائیل اعمال شد، با کاهش عرضه و جهش چهاربرابری قیمت نفت، معادلات اقتصادی و سیاسی غرب را دگرگون کرد. در حالی که این اقدام وحدت اعراب را به نمایش گذاشت، سیاست دوگانه رژیم پهلوی در ادامه تأمین نفت اسرائیل و عدم همراهی با تحریم، شکافی راهبردی در جبهه واحد علیه اسرائیل ایجاد نمود.
با آغاز جنگ، آیتالله اشرفی اصفهانی کرمانشاه را ترک نکرد و از اردوگاههای جنگزده و جبهههای جنوب بازدید کرد. ایشان در طی عملیات مسلم بن عقیل در سومار، حاضر به جابهجایی از محل استقرار نشد و گفت جانش از رزمندگان عزیزتر نیست.
میرزا ابوالحسنخان ایلچی شیرازی، نماینده و سپس وزیر امور خارجه ایران در دوره فتحعلیشاه، در مذاکرات و امضای عهدنامههای گلستان و ترکمانچای حضور داشت و همزمان با دریافت مستمری از بریتانیا و عضویت در فراماسونری، نقشی محوری در تثبیت روند تجزیه سرزمینی ایران ایفا کرد.
۱۵ مهر ۱۳۶۶، منابع دولتی آمریکا خبر دادند که اگر تهران با آتشبس در جنگ با عراق موافقت نکند، واشنگتن در پی محاصره دریایی ایران در خلیج فارس خواهد بود.
جشنهای ۲۵۰۰ ساله شاهنشاهی در مهر ۱۳۵۰، به دلیل هزینههای سنگین، تجملات بیسابقه و شکاف آشکار میان مراسم و وضعیت معیشتی مردم، به موضوعی برای انتقاد رسانههای غربی، پرسش خبرنگاران از شاه و اعتراضهای داخلی تبدیل شد
در روزهای نخست جنگ تحمیلی، هنگامی که ارتش بعث عراق با تهاجمی گسترده مرزهای ایران را درنوردید و خرمشهر و آبادان در کانون حملات قرار گرفتند، شرایط در این مناطق حیاتی به شدت بحرانی بود. محاصره آبادان از ۱۸ مهر ۱۳۵۹ آغاز شد و ۶۳ روز به طول انجامید تا سرانجام پس از پیام امام مبنی بر اینکه «من منتظرم که این حصر آبادان از بین برود [...] مسامحه نشود در آن، حتماً باید شکسته بشود.» حضور جهادی مردم منجر به...
آیتالله حقشناس از وجود منابع ساواک آگاه بود و در یکی از ملاقاتهای خصوصی، به منبع ۱۰۴۲ گفته بود: «ای کاش یک کسی بود تا این حرفهای مرا به سازمان امنیت برساند و بگوید که شیخ عبدالکریم چنین و چنان میگفت.» این جمله نشان میدهد که او آگاهانه سخنانش را برای رسیدن به گوش ساواک تنظیم میکرد.
ارتشبد حسن طوفانیان، بهعنوان مأمور منحصربهفرد خرید تسلیحات در دوره پهلوی، با دریافت پورسانت از فروشندگان اسلحه و انتقال بخشی از آن به شاه، در معاملات تسلیحاتی نقش محوری ایفا میکرد.
حمله به کارگرها «حماس» بهدنبال شهادت چهار کارگر فلسطینی در نوار غزه در ۲۳ آذر ۱۳۶۶ و با هدف ایجاد یک حکومت اسلامی در داخل خاک فلسطین رسماً اعلام موجودیت کرد. حماس مخفف واژه «حرکه المقاومه الاسلامیه» یعنی جنبش مقاومت اسلامی است. یک هفته قبل از آن، یک صهیونیست با کامیون خود چهار کارگر فلسطینی را که در سرزمین اشغالی مشغول کار بودند، زیر گرفت و آنها را به شهادت رساند. همین عمل غیرانسانی...
بازداشت قوامالسلطنه در ۱۵ مهر ۱۳۰۲، گام نهایی رضاخان برای انحلال کابینه مشیرالدوله و تصرف منصب ریاستالوزرایی پیش از گشایش مجلس پنجم بود.
بریتانیا با القای نسخه سکولار مشروطه و حذف رهبران مشروعه و بهکارگیری شبکه اطلاعاتی خود به رهبری اردشیر ریپورتر، رضاخان را از طریق کودتای ۱۲۹۹ به قدرت رساند.
عبدالحسین زرینکوب بعد از عمری تأمل و پژوهش در تاریخ ایران مطلع کتاب سترگش را به توضیح ساختار بخش مهمی از جامعه ایران یعنی ایلات و عشایری اختصاص داد. او تأکید میکند که در مواقع خطر سلحشوری و رشادتهای آنها زره دفاعی غیرقابل نفوذ ایران است و به اندازۀ یک ارتش مجهز تأثیر دارند و در اوقات عادی هرگونه فشار به آنها، به هر بهانه و هر دستاویز که باشد، خطر طغیان، خطر ناامنی، و خطر تجزیه را برای...
پرونده سید مهدی هاشمی از تأسیس گروه هدفیها تا خشونتهای سازمانیافته در قهدریجان و سرانجام محاکمه در دادگاه ویژه روحانیت را روایت میکند.
تأسیس دارالتبلیغ اسلامی توسط آیتالله شریعتمداری، به سبب نگرانی امام خمینی از تجزیه حوزه و نفوذ پهلوی، به اختلافی راهبردی منتهی شد.
در ۱۲ مهر ۱۳۶۴، نشریه «اکونومیست» چاپ لندن در گزارشی تحلیلی اعلام کرد که علیرغم حملات مکرر عراق به جزیره خارک، آلوده کردن آبهای خلیج فارس و ناامن ساختن مسیر کشتیرانی بینالمللی، صادرات نفت ایران همچنان ادامه دارد.[1] این گزارش، در شرایطی منتشر شد که رژیم بعث عراق از سال ۱۳۶۳ کارزاری همهجانبه را برای نابودی زیرساختهای نفتی ایران و قطع شریان حیاتی اقتصاد کشور آغاز کرده بود. خارک،...
انتصاب سرهنگ علی صیاد شیرازی به فرماندهی نیروی زمینی ارتش در نهم مهر ۱۳۶۰ بهفرمان امام خمینی، نقطه عطفی در همگرایی ارتش و سپاه پاسداران بود.
وقایع سالهای نخستین پس از انقلاب اسلامی در منطقه فارس، آمیزهای از تحولات سیاسی و تنشهای مسلحانه بود. در یکی از این تحولات، «خسرو قشقایی» قرار داشت؛ چهرهای که پس از دههها حضور در خارج از کشور، در آستانه پیروزی انقلاب اسلامی به ایران بازگشت و با ایجاد درگیریهای نظامی، در نهایت دستگیر و در ۹ مهر ۱۳۶۱ اعدام شد. بازگشت به ایران خسرو قشقایی، فرزند صولتالدوله (رئیس ایل قشقایی)،...
بریتانیا رضاشاه را با فریب درباره مقصد نهایی، به جزیره دورافتاده موریس تبعید کرد و او پس از دو دهه سلطنت، در انزوای کامل و در ژوهانسبورگ مُرد.