وابستگی
اسناد مربوط به اجبار کردن مردم بحرین  برای ترک تابعیت ایرانی

نقش انگلیس در جدایی بحرین از ایران

اسناد مربوط به اجبار کردن مردم بحرین برای ترک تابعیت ایرانی

تظلم خواهی مردم بحرین از مسئولین ایرانی

در این جا 9 برگ سند از مجموعه اسناد وزارت امورخارجه و وزارت کشور(داخله) در دوره رضا شاه مربوط به دوران نخست وزیری محمود جم و وزرات امورخارجه عنایت الله سمیعی مشاهده می کنید که این اسناد به  نامه نگاری ها انجام شده مردم بحرین با دولت وقت ایران مربوط است . در این اسناد بطور مشخص فشار بر مردم که یا اموال غیر منقول خود را بفروشند و بروند و یا تابعیت دولت بحرین را بپذیرند. همانگونه که در گزارش این اسناد...

ادامه مطلب

نقش انجمن ها در جنبش مشروطیت

نقش انجمن ها در جنبش مشروطیت

برشی از کتاب بحران مشروطيت در ايران

درایام مشروطیت انجمن‌های فراوانی تشکیل شد که مهم‌ترین آنها انجمن آذربایجان، انجمن مظفری و انجمن برادران دروازه قزوین بودند. این انجمن‌ها همه مسلح بودند و قبل از مشروطه فعالیت داشتند، اما در دوره سلطنت محمد‌علیشاه افزایش چشمگیری پیدا کردند. به گزارش کتاب آبی حداقل یکصد انجمن در تهران فعالیت داشت که مهم‌ترین آنها انجمن آذربایجان به ریاست سید‌حسن تقی‌زاده بود و 2962 عضو داشت.  این...

ادامه مطلب

حمایت های انگلستان از  رضاخان

حمایت های انگلستان از  رضاخان

رضا خان در مقاطع مختلف از حمایت های انگلیس بهره گرفت تا سلطنت پهلوی را برای خود فراهم آورد و پایه های حکومت استبدادی خود را برقرار و استوار ساخت. در ادامه به برخی از مستندات حمایت ای انگلیس از رضاخان پرداخته می شود : تلگرام تبریک جورج، پادشاه انگلستان برای رضاخان به شرح منتشر می شود: «لندن، 14 دسامبر. مناسبت میمون جلوس اعلیحضرت به تخت سلطنت را مغتنم شمرده و تبریکات بی‌شائبه خود را تقدیم...

ادامه مطلب

نقش تقی‌زاده در 9 دهه پرفرازونشیب

زندگی سیاسی سید حسن تقی‌زاده؛

نقش تقی‌زاده در 9 دهه پرفرازونشیب

از 1257 خورشیدی تا 1348

سیدحسن تقی‌زاده در سال 1257ش در تبریز به دنیا آمد. او که در سال 1348 درگذشت در 9 دهه پرفرازونشیب تاریخ ایران، یعنی هنگامه انقلاب مشروطه، تشکیل مجلس شورای ملی، جنگ جهانی اول، کودتای 1299، تغییر سلطنت در ایران، جنگ جهانی دوم، تبعید رضاشاه و روی کار آمدن محمدرضای جوان، نهضت ملی شدن نفت، کودتای 1332 و... نقش‌های متفاوتی را در عرصه سیاسی متلاطم ایران بازی کرد که هر کدام به بررسی و بازخوانی دقیقی نیاز...

ادامه مطلب

دیپلماسی فرهنگی آمریکا در ایران‌ انجمن‌ ایران‌ و آمریکا

دیپلماسی فرهنگی آمریکا در ایران‌ انجمن‌ ایران‌ و آمریکا

این مقاله با تکیه بر اسناد،به بررسی‌ و بازشناسی اهـداف و سیاستهای درازمدت فرهنگی‌ ایالات متحده در پنج محور پرداخته است.سپس‌ با نگاهی اجـمالی به‌ مهم‌ترین‌ تشکیلات و ابـزارهای سـازمانی دیپلماسی عمومی آمریکا در ایران شده است.این سازمانها که شامل‌ سازمانهای دولتی،بخش خصوصی و عمومی است،بیشترین نقش را در اجرایی کردن‌ اهداف و سیاستهای فرهنگی آمریکا در ایران بر عهده...

ادامه مطلب

ایران، اسرائیل و سقوط رژیم پهلوی

ایران، اسرائیل و سقوط رژیم پهلوی

«تشیع، مقاومت و انقلاب» عنوان یک کنفرانس بین‎المللی بود که در آذر ماه سال 1363 ش/ دسامبر 1984م، در مرکز مطالعات استراتژیک دایانِ دانشگاه تل آویو برگزار شد. یکی از تئوریسینهای صهیونی بانی این کنفرانس، در مقاله خود تصریح و تأکید کرد: اگر کسی قصد دارد انقلاب ایران را بفهمد، باید درباره [امام] خمینی به عنوان بخشی از یک حرکت تاریخی بزرگتر و گسترده‌تر مطالعه کند.[ 1] استراتژیست دیگر اسرائیلی نیز...

ادامه مطلب

علل فروپاشی سلطنت پهلوی

علل فروپاشی سلطنت پهلوی

تعاریف: در مقاله حاضر، مکرراً از سه عنوان نام برده‎ایم: یهود، انگلیس و آمریکا. ابتدا لازم است توضیح داده شود که منظور از یهود آن بخش از این قوم است که ملعون و مطرود و مغضوب خداوند و قسی‌القلب و تحریفگرند و در قرآن کریم با این صفات شناسانده شده‎اند. این، البته شامل همه یهودی‎ها نمی‌شود و از جانب ما، یک نفرت نژادی نیست؛ بلکه یک جهت‌گیری فرهنگی است و تنها بر اساس عمل مشهود آنها شکل گرفته...

ادامه مطلب

آسیب ‎شناسی دیدگاهها  در تحلیل انقلاب ایران

آسیب ‎شناسی دیدگاهها در تحلیل انقلاب ایران

علیت، قانون فراگیر و بنیادین حاکم بر نظام هستی است. از آن‎جا که، پدیده‌های اجتماعی نیز از این قاعده مستثنی نیستند؛ علت‌یابی ظهور و سقوط دولتها و نظامهای سیاسی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. فرایند ظهور و سقوط نظامهای سیاسی بسیار پیچیده بوده و به عنوان یک تحول کلان اجتماعی، از سویی، در سرنوشت یک ملت و اقشار مختلف آن با همه تنوع علایق و سلایق آنان تأثیر بنیادین دارد و از سوی دیگر، در...

ادامه مطلب

سلطه خارجی و فقدان مشروعیت سیاسی رژیم پهلوی

سلطه خارجی و فقدان مشروعیت سیاسی رژیم پهلوی

یکی از پرسش های مهم در بررسی موقعیت رژیم های سیاسی بحث برخورداری از مشروعیت سیاسی است. اینکه مبانی مشروعیت آن کدام است؟ منابع قدرتش داخلی است یا خارجی؟ تعریف مشروعیت واژه «مشروعیت» در متون سیاسی معادل واژه «Legitimacy» است. این واژه از ریشه لاتینی Leg یا Lex به معنای قانون (Low) گرفته شده و با واژه هایی نظیر «Legal» به معنای قانونی و Legislation به معنای وضع قانون یا تقنین و Legitimate به معنای مشروع،...

ادامه مطلب

تأثیر وابستگی بر سقوط رژیم پهلوی

تأثیر وابستگی بر سقوط رژیم پهلوی

رژیم پهلوی از معدود حکومت هایی است که توسط بیگانگان در ایران پایه‎گذاری و تثبیت شد. همین امر، از ابتدا رژیم را که فاقد مشروعیت مردمی و پایگاه داخلی بود در تعارض با مردم این سرزمین و خواسته‌ها و تمایلات آنان قرار داد. با فروپاشی امپراتوری روسیه و عثمانی در واپسین سالهای جنگ جهانی اول، انگلستان خود را یکه‌تاز عرصه استعمارگری یافت و مصمم شد جهان و خاورمیانه را براساس مطامع خود اداره نماید. در...

ادامه مطلب

اوامر ملوکانه برای وابستگی و نابودی کشور

اوامر ملوکانه برای وابستگی و نابودی کشور

برای کسانی که در حوزه تاریخ معاصر ایران مطالعه نموده، و به ویژه اسناد سیاسی‌ ـ تاریخی این دوره را بررسی کرده‌اند، واژه «اوامرملوکانه» نامأنوس نیست. این واژه در سرنوشت سیاسی، فرهنگی، اقتصادی و اجتماعی ایران تأثیر زیادی داشته و می‌توان گفت، در بسیاری از موارد، مقدرات کشور ما را تعیین کرده است. اوامر ملوکانه به طور رسمی، توسط دفتر مخصوص شاهنشاهی ابلاغ می‌شد. به این صورت که یکی از...

ادامه مطلب

سقوط محمدرضا پهلوی و وابستگی به امریکا

سقوط محمدرضا پهلوی و وابستگی به امریکا

فروپاشی نظام پهلوی در 22 بهمن 1357 و ظهور انقلاب اسلامی در ایران سبب به وجود آمدن مباحث عدیده ای شده است. از جمله این مباحث مووضع وابستگی رژیم پهلوی به غرب بویژه ایالات متحده امریکا می باشد. طرفداران انقلاب نه تنها وابستگی رژیم شاه به امریکا را یکی از دلایل اصلی نارضایتی مردم ایران از وی برمی شمردند، بلکه به اعتقاد آنان محمدرضا پهلوی و مجموعه ساختار قدرت زیر نظر وی در عمل چیزی بیش از یک «کارگزار»...

ادامه مطلب

فساد اخلاقی شاه به روایت اسناد آمریکایی

فساد اخلاقی شاه به روایت اسناد آمریکایی

پاییز 1322 در حالی که دوسال از روی کارآمدن محمدرضا شاه می‌گذشت، دفتر خدمات راهبردی آمریکا-سازمان اطلاعاتی وقت آمریکا که بعدا به سیا تبدیل شد- گزارشی با عنوان «زندگی شاه: یک زندگی‌نامه‌ی مختصر» تهیه کرد که در آن به ابعاد مختلف زندگی او شده بود. بخشی از این گزارش به زندگی خانوادگی او اختصاص داشت و در آن به روابط خارج از عرف محمدرضا پرداخته بود. این بخش از گزارش به نقل از کتاب«شهریور...

ادامه مطلب

بررسی تحولات سیاسی و روابط خارجی ایران در دوره پهلوی

بررسی تحولات سیاسی و روابط خارجی ایران در دوره پهلوی

نگاهی گذرا به تحولات عمده در دوران پهلوی از روی کارآمدن رضاخان میرپنج تا عزل وی از سلطنت و جانشینی فرزندش و نیز کودتای 28 مرداد 1332 برای هر ناظر بی طرفی شکی بر وجود سلطه و نفوذ قدرتهای ذی نفوذ و سلطه گر در این کشور باقی نمی گذارد      . دوره حکومت رضاشاه در حقیقت دوره سلطه کامل انگلیس بر ایران بود و مجموعه ساختار تصمیم گیری در رژیم ایران از آغاز تا سرانجام بر اساس خواست دولت انگلیس و...

ادامه مطلب

قراردادهای نفتی ایران بعد از کودتای 1332 تا انقلاب اسلامی

قراردادهای نفتی ایران بعد از کودتای 1332 تا انقلاب اسلامی

با توجه به ماهیت قراردادهای نفتی و عدم انتشار آنها به صورت واقعی در سطح افکار عمومی در قبل از انقلاب اسلامی لازم به توضیح است که مطالبی که در پی می‌آید ترجمه مقالاتی است که توسط اینجانب در قبل از انقلاب اسلامی در سال 1355 از مجله  اکونومیست (Economist) صورت گرفته است و این ترجمه در کنار درس اقتصاد نفت در دانشگاه تبریز ارائه گردید. متن ذیل مربوط به قراردادهای نفتی بعد از کودتای 1332 می‌باشد. اینجانب...

ادامه مطلب

قراردادهای نفتی دوره پهلوی

قراردادهای نفتی دوره پهلوی

کنکاش در آنچه پس از فروپاشی سلطنت پهلوی برای ملت ایـران باقی ماند، نیـازمند بررسیـهای وسیـع در تمام زمیـنه‌های علمی است. در ایـن مجال کوتاه سعی می‌گردد تنها به بخشی از آنچه بر اقتصاد کشور در صنعت نفت در آن پنجاه و چند سال و اندی گذشت، پرداخته شود.   پیـش زمیـنه قراردادهای نفتی دوره پهلوی       زمانی که رضاخان به حکومت رسیـد از واگذاری قرارداد امتیـازی مخصوص و انحصاری...

ادامه مطلب

روانشناسی شخصیت محمدرضا پهلوی

روانشناسی شخصیت محمدرضا پهلوی

یکی از مسائل مهم در روانشناسی، بحث شخصیت و نظریه‎های مربوط به آن است. به جرأت می‎توان گفت آنچه مطالعات پراکنده روانشناسی را انسجام می‎بخشد، تفسیر این یافته‎ها و مطالعات در قالب یک نظریه منسجمی است که بتواند رفتار انسان را در تمامی ابعاد شخصیتی توجیه و تبیین نماید. شخصیت از واژه لاتین پرسونا (Persona) گرفته شده و به نقابی دارد که هنرپیشه‌ها در نمایش به صورت خود می‌زدند....

ادامه مطلب

وابستگی حکومت پهلوی به بیگانگان

وابستگی حکومت پهلوی به بیگانگان

اگر بخواهیم تعریف کوتاهی از انقلاب اسلامی سال 57 داشته باشیم باید بگوئیم که این انقلاب رژیم وابسته 57 ساله پهلوی را واژگون ساخت. وابستگی بزرگترین بدبختی ملت در دوران معاصر است. اشخاصی که به هر دلیلی-آشکارا و یا پنهانی-طوق وابستگی را به گردن می آویزند و به جای خدمت به امت و اجرای عدالت در جهت خواسته بیگانگان تلاش می کنند، سرنوشتی جز رسوایی و ننگ و هلاکت با بدترین وضع و باقی گذاشتن بدنامی و لعن و نفرین...

ادامه مطلب

تحقیر؛ پیش نیازسلطه،عامل سقوط سلطه گر

تحقیر؛ پیش نیازسلطه،عامل سقوط سلطه گر

تحقیر؛ پیش نیاز سلطه، عامل سقوط سلطه گر نویسنده: مهندس عباس سلیمی نمین      فراز و فرود تمدنی اقوام و ملل در تاریخ، گواهی می دهد که هیچ ملتی تحت انقیاد و سلطه درنیامده است مگر آنکه مقدم بر آن در وادی پذیرش پست تر بودن خویش و برتری ملت فزونی طلب و سلطه جو گرفتار شده باشد. شاید امروز برای بسیاری از اقشار جامعه قابل فهم و درک نباشد که چگونه از دوران افول سلسله قاجار، دست اندرکاران اجرایی با...

ادامه مطلب

عبدالصمد کامبخش جاسوس حرفه ای کا.گ.ب.

عبدالصمد کامبخش جاسوس حرفه ای کا.گ.ب.

دکتر انور خامه‌ای در پاسخ به این‌که نقش عبدالصمد کامبخش در گروه ۵۳ نفر چه بوده؟ با کمی تأمل پاسخ گفت‌: «‌اولاً باید بگویم که کامبخش چندین اسم داشت. و من از حدود سال ۱۳۱۴ او را می‌شناختم اما نه به اسم کامبخش. از گروه ۵۳ نفر عده‌ای معدود با کامبخش مربوط بودند. و من از آن چند نفر محدود بودم که با کامبخش ارتباط سازمانی و تشکیلاتی داشتم‌. حتی پس از دو سال ارتباط من مطلب قابل توجهی از او...

ادامه مطلب


1
2