مقالات
قرارداد 1907

قرارداد 1907

روز هشتم شهریور 1286 دولتهای انگلستان و روسیه برای مقابله با دشمن مشترک خود آلمان طی پیمانی به اختلافات خود در نقاط مختلف جهان خاتمه دادند. این پیمان که در سن پترزبورگ پایتخت روسیه تزاری به امضا رسید شامل توافق دو کشور در زمینه منافع طرفین در افغانستان ، تبت، امپراطوری عثمانی و ایران بود. در بخش مربوط به ایران دو کشور موافقت کردند که سرزمین ایران را به قلمرو نفوذ خود تقسیم کنند. به موجب این قرارداد...

ادامه مطلب

کنگره ملل شرق در باکو

کنگره ملل شرق در باکو

روز هشتم شهریور 1299 به ابتکار حزب کمونیست روسیه بلشویکی اولین کنگره بزرگ رهبران حزب کمونیست کشورهای آسیائی و آفریقائی تحت عنوان «کنگره ملل ستمدیده مشرق زمین» در شهر باکو در ساحل دریای خزر برگزار شد. هدف از این اجلاس که بیش ازیکهزار نماینده کمونیست در آن شرکت داشتند ایجاد هماهنگی میان احزاب کمونیست کشورهای آسیائی و آفریقائی با یکدیگر و همسو ساختن حرکت آنها با حزب کمونیست روسیه بود. در این کنگره،...

ادامه مطلب

مستوفی الممالک

مستوفی الممالک

میرزا حسن خان مستوفی موسوم به «مستوفی الممالک» از نخست وزیران مشهور عصر قاجار در 1251 هجری شمسی در تهران متولد شد. پدر او میرزا یوسف آشتیانی سالها وزیر مالیه و مدتی نیز صدر اعظم دوره ناصرالدین شاه قاجار بود. به همین دلیل مستوفی از سنین نوجوانی در دربار شاه رفت و آمد داشت و در سالهای بعد توانست کارمند دفتری ناصرالدین شاه شود. شاه به دلیل اعتمادی که به میرزا یوسف داشت، مستوفی 12 ساله را پس از مرگ پدرش به...

ادامه مطلب

«بلشویسم»و رابطه با ایران

«بلشویسم»و رابطه با ایران

از هفدهم مرداد 1298 که پیمان معروف 1919 توسط وثوق‌الدوله با انگلیسی‌ها به امضا رسید دولت روسیه از این پیمان و اقدام دولت ایران در امضای آن انتقاد کرد و این انتقاد را تا لغو آن پیمان ادامه داد. دولتمردان جدید مسکو که کمی پیش از آن توانسته بودند در جریان انقلاب کمونیستی، حکومت 300 ساله تزاری را براندازند، از یکسو انگلیسی‌ها را هم پیمان رژیم تزاری می‌دانستند و با اقدامات آنان مخالفت می‌ورزیدند و از سوی...

ادامه مطلب

اندرزگو کیست؟

اندرزگو کیست؟

سیدعلی اندرزگو از فعالان مبارزه مسلحانه علیه حکومت پهلوی، در 1318 ش. ـ ماه مبارک رمضان ـ متولد شد. در 12 سالگی در بازار تهران و در یک نجاری مشغول به کار شد. او روزها کار می‌کرد و شبها به تحصیل می‌پرداخت‌. اندرزگو در سنین نوجوانی به عضویت جمعیت مؤتلفه اسلامی درآمد و در 1341 ـ در 23 سالگی ـ مبارزه مسلحانه علیه شاه را آغاز کرد. او در این مبارزه در کنار شهیدان بخارایی‌، هرندی‌، نیک‌نژاد و تحت هدایت...

ادامه مطلب

فروپاشی حزب توده و اخراج دیپلماتهای روسی

فروپاشی حزب توده و اخراج دیپلماتهای روسی

چهارم خرداد 1362، درپی کشف شبکه جاسوسی حزب توده در ایران و اخراج چندتن از اعضای سفارت شوروی در تهران سه عضو سفارت ایران در مسکو اخراج شدند. این حزب 13 اردیبهشت همان سال منحل اعلام شده و متعاقباً به 18 نفر از دیپلمات‌های سفارت شوروی در تهران دستور داده شده بود خاک جمهوری اسلامی ایران را ترک کنند. حزب توده در کشاکش جنگ دوم جهانی بر بقایای «حزب کمونیست ایران‌» که در دوران رضاخان سرکوب شده بود تأسیس شد. حزب...

ادامه مطلب

ارزیابی مناسبات ایران و اردن

ارزیابی مناسبات ایران و اردن

روابط ایران و اردن از عهد باستان آغاز شده است‌. شروع روابط رسمی ایران با این سرزمین به دوران سلاطین عثمانی بازمی‌گردد که ایران در شام نمایندگی کنسولی داشت‌. بعد از سلطه انگلیسی‌ها بر اردن و فلسطین‌، ایران در بیت المقدس کنسولگری دایر کرد. این کنسولگری بعداً به سرکنسولگری تبدیل شد. پس از استقلال شرق اردن‌، دولت ایران این کشور را به رسمت شناخت‌. در ششم مرداد 1328 ملک عبدالله پادشاه وقت اردن‌، به...

ادامه مطلب

پیمان آر.سی‌.دی‌

پیمان آر.سی‌.دی‌

30 تیر 1343 در پی ملاقات دو روزه سران سه کشور ترکیه‌، ایران و پاکستان‌، در استانبول «پیمان عمران منطقه‌ای «آر.سی‌.دی‌» شکل گرفت‌. هدف از انعقاد این پیمان تقویت همکاری‌‌های اقتصادی میان این سه کشور اعلام شد. چهارچوب روابطی را که در پیمان عمران منطقه‌ای پیش‌بینی شده بود می‌توان از متن قطعنامه 11 ماده‌ای اجلاس سران در استانبول به دست آورد. مواد این قطعنامه به اختصار چنین است‌: 1ـ ایجاد مبادله آزاد...

ادامه مطلب

اولین مجلس خبرگان رهبری

اولین مجلس خبرگان رهبری

اولین مجلس خبرگان رهبری روز پنجشنبه 23 تیر 1362 در محل مجلس شورای اسلامی آغاز به کار کرد. این جلسه با حضور نمایندگان منتخب خبرگان‌(1)، اعضای شورای نگهبان‌، نخست وزیر، رئیس ستاد مشترک ارتش‌، فرماندهان قوای سه گانه‌، جمعی ازنمایندگان مجلس شورای اسلامی‌، اعضای شورای عالی قضائی‌، اعضای کابینه و سفرا و کارداران کشورهای خارجی تشکیل شد. امام خمینی‌(ره‌) در پیامی به مناسبت افتتاح این مجلس گفت‌: «مجلس...

ادامه مطلب

«علاء»، رکوردار مناصب سیاسی در عصر پهلوی

«علاء»، رکوردار مناصب سیاسی در عصر پهلوی

سناتور حسین علاء، سیاستمداری بود که طی بیش از 60سال از عمر خود صاحب مشاغل مهمی چون نخست وزیری‌، وزارت‌، نمایندگی مجلس و یا وزیر مختاری بود. علاء فرزند میرزا محمدعلی خان علاءالسلطنه از رجال عصر قاجار بود که به مدت 20 سال سفارت ایران را در لندن برعهده داشت‌. علاءالسلطنه از چهره‌های مورد اعتماد انگلیس در ایران بود و دوبار به رئیس الوزرائی منصوب گردید. حسین که سومین فرزند او بود، در 1261ش در تهران متولد...

ادامه مطلب

«احسان طبری‌» نظریه پرداز حزب توده‌

«احسان طبری‌» نظریه پرداز حزب توده‌

احسان طبری نظریه پرداز حزب توده، 1295 ش. در ساری متولد شد. سال 1314 فعالیت سیاسی خود را با همکاری در انتشار مجله «دنیا» آغاز کرد. در 1316 به عنوان یکی از اعضای گروه 53 نفر دستگیر وزندانی شد. پس از شهریور 1320 از مؤسسین حزب توده بود ودر همین دوران‌، مدتی در شرکت نفت مشغول به کار شد. پس از آن به عنوان مترجم در خبرگزاری تاس به کار پرداخت‌. در کنگره اول حزب توده (1323ش.) به عضویت کمیته مرکزی انتخاب شد و بعد از غیرقانونی...

ادامه مطلب

کیانوری و عبرت‌های تاریخ

کیانوری و عبرت‌های تاریخ

روز 10 اردیبهشت 1362 نورالدین کیانوری دبیرکل حزب توده و محمود اعتمادزاده (م. الف. به‌آذین) در یک برنامه تلویزیونی از جاسوسی‌ها، خیانت‌ها، جرائم، قانون‌شکنی‌ها، فریب مردم و تخلفات خود از آغاز پیدایش حزب توده به ویژه از آغاز پیروزی انقلاب سخن گفتند.   بی شک بخشی از مطالعات تاریخ سیاسی، بررسی خاطرات افراد مؤثر سیاسی می‌باشد. ناگفته‌ها و پندارهایی که هرچند از بعضی از واقعیت‌ها و...

ادامه مطلب

مطهری عالم جاودان

مطهری عالم جاودان

روز ۱۲ اردیبهشت سالروز شهادت استاد مرتضی مطهری است . مرتضی مطهری در قریة فریمان‌، در دوازده فرسنگی مشهد مقدس که اکنون به شهرستانی بدل شده است‌، دیده به جهان گشود: «تولد اینجانب در 12 جمادی‌الاولی / 1338 قمری مطابق 13 بهمن / 1298 شمسی بوده است‌.»(1) پدرش حاج شیخ محمدحسین مطهری بود که سالها در نجف اشرف به تحصیل علوم اسلامی پرداخت و پس از مدتها سیر و سفر در شهرهای عراق‌، عربستان و مصر به زادگاه خویش ـ...

ادامه مطلب

اسناد خانه «مستر سدان»

اسناد خانه «مستر سدان»

روز سوم تیر 1330 «ریچارد سدان» نماینده شرکت نفت انگلیس و ایران اسناد و مدارک این شرکت را به خانه شخصی خود در تهران انتقال داد.  یکی از مسائل جنجال‌برانگیز دوران خلع ید از شرکت سابق نفت، همین کشف اسناد است که جمعی از روزنامه‌نگاران، نمایندگان، سناتورها، وزراء و مسئولین درجه اول کشور را متهم به خیانت به کشور ساخت. اسنادی فاش شد که معلوم می‌کرد دخالت شرکت سابق در امور ایران تا به آن حد...

ادامه مطلب

ترور دو مستشار امریکایی درتهران

ترور دو مستشار امریکایی درتهران

در ارتباط با حادثه ترور دو مستشار نظامی امریکا که در31 اردیبهشت 1354 در تهران به وقوع پیوست، مقاله زیر را عیناً از جلد اول کتاب «سازمان مجاهدین خلق؛ پیدایی تا فرجام» انتشارات مؤسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی برگزیده‌ایم.   ساعت شش و چهل دقیقة صبح روز چهارشنبه 31 اردیبهشت ماه 1354، تیم عملیاتی مجاهدین خلق به فرماندهی وحید افراخته، در حوالی قیطریه، اتومبیل حاوی دو مستشار نظامی...

ادامه مطلب

«چمران‌» کیست‌؟

«چمران‌» کیست‌؟

مصطفی چمران در 1311 ش در قم متولد شد. مقطع ابتدایی را در مدرسه انتصاریه و متوسطه را در دبیرستانهای دارالفنون و البرز گذراند. سپس در 1332 به دانشکده فنی دانشگاه تهران راه یافت و در رشته مهندسی برق مشغول به تحصیل شد و در 1336 فارغ التحصیل گردید. چمران در این سالها درس ریاضی را تدریس می‌کرد و از این راه امرار معاش نیز می‌نمود. از پانزده سالگی در درس تفسیر قرآن مرحوم آیت‌الله طالقانی حاضر می‌شد. در دوره...

ادامه مطلب

قیام میرزا کوچک خان جنگلی

قیام میرزا کوچک خان جنگلی

روز ۱۱ آذر ۱۳۰۰ هجری شمسی میرزا کوچک‌خان جنگلی پس از سالها مبارزه علیه خیانتهای قاجار و استبداد رضاخانی، به شهادت رسید. در تاریخچه مبارزات آزادیخواهانه مردم ایران‌، قیام میرزا کوچک خان جنگلی از جمله نهضتهایی است که با اندیشه اسلامی و ضداستعماری شکل گرفت، امّا با نیرنگ و خیانت کمونیستها به انحراف، تجزیه و نفاق داخلی دچار گشت ونهایتاً همسویی اعلام نشده روس‌های بلشویک با رژیم استبدادی قاجار...

ادامه مطلب

سفر نیکسون به تهران

سفر نیکسون به تهران

روز نهم خرداد 1351 ریچارد نیکسون رئیس جمهور وقت امریکا وارد تهران شد. این سفر در شرایط خاصی صورت گرفت: از یک سو شاه باخروج انگلستان از خلیج فارس در پاییز1350، خلاء قدرتی در منطقه احساس می‌کرد و اصرار داشت با کمک امریکا این خلاء را پر کند؛ از سوی دیگر پیمان دوستی عراق و شوروی در فروردین 1351 به امضأ رسید و سلاحهای روسی به بغداد سرازیر شد. این دو موضوع شاه را بیش از گذشته به واردات سلاحها و جنگ افزارهای...

ادامه مطلب


1
2
3
...
115
116
117