کودتای 28 مرداد 1332
وزارت آموزش و پرورش - دفتر وزیر به نام خدا برادر، خواهر، همکار گرامی بیتردید با قطع رابطه با آمریکای جهانخوار و سلطه شیطانی آن و رهایی از زنجیرهای قید و اسارت که به دست رژیم مستبد پهلوی، نزدیک پنجاه سال سرنوشت ملت بلاکشیده ایران را درهم پیچیده بود، یکی از بهترین فرصتهای تاریخی و مغتنمترین دوران آزمایش وحدت و سازندگی در طول زندگی امت به وجود آمده است. با توجه به اینکه برای هر حرکت...
نعمتالله نصیری، رئیس گارد شاهنشاهی، که یکی از عوامل اصلی کودتای نافرجام ۲۵ مرداد ۱۳۳۲ بود، در نیمهشب کودتا، با چهار کامیون نظامی و دو جیپ و یک زرهپوش، ظاهراً برای بردن فرمان نخستوزیری فضلالله زاهدی، به سمت خانه دکتر مصدق روانه شد، ولی در نزدیکی خانه دکتر مصدق او و افرادش توسط محافظین خانه خلع سلاح، دستگیر و به زندان دژبان مرکز منتقل شدند. او در همان لحظات اولیه دستگیری گفت:«با سرهنگ...
متن حاضر، گزارشی از غارت و تخریب خانه دکتر مصدق به دست کودتاچیان در روز ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ است، که عیناً از مجله خواندنیها مورخه ۳۱ مردادماه ۱۳۳۲ (به نقل از روزنامه کیهان) آورده شده است: شلیک تیر در خیابانهای اطراف منزل دکتر مصدق از ساعت ۱۲ [ظهر] شروع شد. هر چند دقیقه یک بار که جمعیت [کودتاچیان] قصد یورش به طرف خیابان کاخ را میکرد، چند تیر به طرف هوا و گاهی نیز به طرف مردم خالی میشد و جمعیت موقتاً متفرق...
«روز چهارشنبه ۲۸ مرداد، ناگهان در تهران دستههایی از شاهپرستان، گوشه خیابانها، در روی اتوبوسها، داخل کامیونها، در توی تاکسیها و اتومبیلهای سواری فریاد میکشیدند «جاویدباد شاه»...مقارن ساعت ده و بیست دقیقه صبح دیروز [۲۸ مرداد] یک عده هفت هزار نفری که مجهز به چوب برای زد و خورد احتمالی بودند از طرف خیابان استانبول به طرف بهارستان حرکت کردند و با وجودی که پریشب رادیو بنا به دستور...
«روز چهارشنبه ۲۸ مرداد، ناگهان در تهران دستههایی از شاهپرستان، گوشه خیابانها، در روی اتوبوسها، داخل کامیونها، در توی تاکسیها و اتومبیلهای سواری فریاد میکشیدند «جاویدباد شاه»...مقارن ساعت ده و بیست دقیقه صبح دیروز [۲۸ مرداد] یک عده هفت هزار نفری که مجهز به چوب برای زد و خورد احتمالی بودند از طرف خیابان استانبول به طرف بهارستان حرکت کردند و با وجودی که پریشب رادیو بنا به دستور...
متن پیش رو، ترجمه مقاله روزنامه فرانسوی «لیبراسیون» است که عیناً از مجله خواندنیها مورخه ۲۴ مردادماه ۱۳۳۲ آورده شده است: اظهارات اخیر مقامات آمریکایی و رویه تندی که سیاسیون و مطبوعات آمریکا در مقابل دولت ایران پیش گرفتهاند، توجه بعضی از مفسّرین سیاسی جهان را به هدف واقعی این اظهارات و حملات جلب نموده است. مفسّر سیاسی «لیبراسیون» فرانسه این جریان را مورد تجزیه و تحلیل قرار داده و...
سفارت کبرای شاهنشاهی ایران - بغداد تاریخ ۱۳۳۲/۶/۲۱ وزارت امور خارجه روزنامه هفتگی «الحارس» چاپ بغداد در شماره ۴۲ مورخه ۱۳۳۲/۶/۱۹ مینویسد که عدهای از رجال و ملّیون عراق در نظر دارند مسیون مخصوصی را به تهران اعزام دارند تا با دولت جدید تماس گرفته و خطری که روابط ایران و کشورهای عربی را در صورت شناسایی اسرائیل تهدید خواهد نمود، توضیح دهند(۱)، و در ضمن با روحانیون نیز در این زمینه مذاکراتی...
تاریخ سند: ۱۱ شهریورماه ۱۳۳۲ سفارت شاهنشاهی ایران - دمشق وزرات امور خارجه به مناسبت انتشار خبر امکان وقوع معاملات بازرگانی بین دولت شاهنشاهی و اسرائیل، روزنامه «الجبل» چاپ دمشق در شماره مورخه ۵۳/۸/۲۸ [۶ شهریور ۱۳۳۲] تحت عنوان:«آنچه را ژنرال زاهدی درباره ایران و اسرائیل گفته است بر چه باید حمل کرد؟»، شرحی نوشته که قطعه روزنامه حاوی شرح مزبور و ترجمه فارسی* آن برای مزید استحضار...
تصویری از محمدرضا پهلوی در میان افسران نظامی شرکتکننده در کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ - کاخ سفید سعدآباد افسران شناخته شده در تصویر: هدایتالله گیلانشاه، نادر باتمانقلیچ، تیمور بختیار، نعمتالله نصیری، محمدولی قرنی، منصور اردوبادی، محسن مبصر، عباس شقاقی، محسن اسکندری
اسناد حاضر مربوط به شرارتهای شعبان جعفری(شعبون بیمخ) در سالهای پیش از کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ است. او با چنین سوابقی، در کودتای ۲۸ مرداد از عوامل اصلی کودتاچیان در میدان محسوب میشد. شعبان جعفری بعد از کودتا، در همهجا خود را «تاجبخش» و «رهبر فداییان شاه» معرفی میکرد. محمدرضا پهلوی هم به پاس خدمات او در کودتای ۲۸ مرداد، نشان درجه ۲ رستاخیز را به وی اهدا کرد. همچنین شاه در سال...
سرگرد پرویز خسروانی مدیر باشگاه ورزشی تاج پس از واقعه ۹ اسفند [۱۳۳۱]، بیش از چهار ماه در زندان بود. وی در حوادث[=کودتای] ۲۸ مرداد به اتفاق سرهنگ رحیمی، سرلشگر [نادر] باتمانقلیچ را از زندان دژبان نجات داد. سپس با یک زرهپوش با افراد سرهنگ ممتاز که از خانه دکتر مصدق دفاع میکردند زد و خورد نمود، و از طرف اعلیحضرت و نخستوزیر [فضلالله زاهدی] از وی تقدیر به عمل آمد.»
سند حاضر، فهرستی از کمکهای مالی وزارتخانهها، نهادها وسازمانهای رژیم پهلوی به شعبان جعفری(شعبون بیمخ) از سال ۱۳۳۲ تا ۱۳۵۰ را دربر میگیرد. نهادها و سازمانهایی چون: نخستوزیری، ساواک، سازمان تربیتبدنی، وزارت فرهنگ و هنر، وزارت آبادانی و مسکن، وزرات آموزش و پرورش، وزارت آب و برق، سازمان بازرسی شاهنشاهی، شرکت ملی نفت ایران و شهربانی کل کشور در این فهرست به چشم میخورند. این فهرست توسط...
شعبان جعفری(شعبون بیمخ) به همراه دار و دستهاش در ایام انتخابات مجلس سنا - بهمنماه ۱۳۳۲
شعبان جعفری (با علامت ضربدر مشخص شده است) در مراسم استقبال از فضلالله زاهدی در فرودگاه مهرآباد - اردشیر زاهدی نیز در پشت سر آنها مشاهده میشود. شعبان جعفری و فضلالله زاهدی هر دو از عوامل اصلی کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ بودند. اولی به پاس خدماتش در کودتا نشان درجه ۲ رستاخیز از شاه گرفت و دومی نخستوزیر دولت کودتا شد. (توضیح: این عکس مربوط به سفر فضلالله زاهدی به ایران برای شرکت در مراسم عقد ازدواج...
اهدای نشان درجه ۲ رستاخیز به شعبان جعفری(شعبون بیمخ) به پاس خدماتش در کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ سند شماره ۱: دربار شاهنشاهی تاریخ: ۳۲/۸/۱۶ محرمانه خدمت تیمسار سرلشگر [نادر] باتمانقلیچ رئیس محترم ستاد ارتش اعلیحضرت همایون شاهنشاهی امر و مقرر فرمودند از مدال یا نشانی که به نام قیام ۲۸ مرداد تهیه مینمایند، به اشخاصی از قبیل آقایان شعبان جعفری و طیب [حاج رضایی] که حقیقتاً با دوستان و...
در دوران زمامداری دکتر مصدق روابط سیاسی ایران و اسرائیل قطع گردید. اما بلافاصله بعد از کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ و روی کارآمدن دولت کودتا، زمزمههایی از سوی فضلالله زاهدی(نخستوزیر) مبنی بر تجدید روابط ایران و اسرائیل به گوش رسید. این زمزمهها موجب نگرانی دولتها و ملتهای اسلامی منطقه و واکنش از سوی آنان گردید. یکی از این واکنشها، تلگرافهایی از سوی جمعیتهای اسلامی عراق بود که برای محمدرضا...
: ریچارد هلمز (Richard Helms) در ۹ تیرماه ۱۳۴۵ به عنوان رئیس سازمان سیا در کاخ سفید سوگند یاد کرد. دوران ریاست هلمز نزدیک به هفت سال طول کشید که سالهای ۱۳۴۵ تا اواخر اسفند ۱۳۵۱ را در برگرفت. هلمز هم در دوران معاونت سیا یعنی سالهای ۱۳۴۱ تا ۱۳۴۵ و هم در دوران ریاست سیا مسافرتهای متعددی به تهران داشت. هلمز سرانجام در پی افشای دخالتهای گسترده «سیا» در تقلبهای انتخاباتی سال ۱۹۷۲ به نفع ریچارد...
بخشی از پیام فضلالله زاهدی (نخستوزیر دولت کودتا) به مناسبت تجدید روابط سیاسی ایران و انگلستان: «...خاطر هموطنان عزیز مستحضر است که در اثر قطع رابطه با انگلستان و بستهشدن سفارتخانههای مربوطه علاوه بر اینکه پیشرفتی در حل قضیه نفت و رفع اختلافات موجود با شرکت سابق حاصل نشد مشکلاتی نیز ایجاد گردید که ملت نجیب ایران خود به این موضوع وقوف کامل دارد و از ذکر یکایک آن صرف نظر میشود...از آنجایی...
بسم الله الرحمن الرحیم از: نمایندگان نخستین دوره مجلس شورای اسلامی جمهوری اسلامی ایران به: آقای رئیس محترم کنگره ایالات متحده آمریکا نامه مورخه دوم جولای ۱۹۸۰ [۱۱ تیرماه ۱۳۵۹] یکصدوهشتادوپنج نفر از نمایندگان کنگره آمریکا خطاب به مجلس شورای اسلامی واصل گردید. ما لازم میدانیم برای روشنشدن واقعیتهای دردناکی که وضعیت غمانگیز بخش بزرگی از مردم جهان را پدید آورده است، این نامه را به وسیله...
«مجله «الاثنین» چاپ قاهره، در آخرین شماره خود تحت عنوان «چاهی که چرچیل برای دکتر مصدق کَند»، چنین نوشت: «یکی از خبرنگاران آمریکایی که در جلسات اولیه محاکمه دکتر مصدق در تهران حضور داشته، فرصتی به دست آورده و از نخستوزیر سابق ایران پرسیده است:«در این ماجرا[=کودتای 28 مرداد]، آمریکا یا انگلیس، کدام یک را مسئول میدانید؟» و دکتر مصدق چنین جواب داده است:«آمریکاییها به نظر من...
