نقد و نظر
تاریخ شفاهی هیئت‌های مذهبی و یک غفلت بزرگ

تاریخ شفاهی هیئت‌های مذهبی و یک غفلت بزرگ

بزرگداشت عاشورا، از طریق مناسک و مراسم آیینی و غیر آیینی در طول قرن‌های متمادی، همواره در کانون توجه شیعیان و علاقه‌مندان امام حسین(ع) و یاران شهیدش در دیگر ادیان و مذاهب بوده است. دلدادگان به سیدالشهدا(ع) از این طریق کوشش کرده‌اند مجموعه‌ای از آموزه‌ها، مفاهیم و ارزش‌های دینی و اخلاقی را حفظ و گسترش دهند.‌ این موضوع ارتباط عمیقی با زیست دینی مردم و هویت‌بخشی به آنان داشته است. در...

ادامه مطلب

روایتگری دوران اسارت را وظیفه خودم می‌دانم

مصاحبه با با آزاده مصطفی صادقی‌پوراهل قلم نجف‌آبادی

روایتگری دوران اسارت را وظیفه خودم می‌دانم

«مصطفی صادقی‌پور» آزاده‌ی اهل قلم نجف‌آبادی و نویسنده کتاب «کیکاووس» با بیان اینکه به یاد آوردن بسیاری از رویداد‌ها و تاریخ‌های دوران اسارت جان‌فرساست، گفت: حتی مطرح کردن و شرح بعضی رویداد‌ها در زمان اسارت، در قالب ادبیات واقعا محزون کننده است. بیان ادبی اتفاقات دوران اسارت هم حُزن‌آور است به گزارش خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) در اصفهان، مصطفی صادقی‌پور،...

ادامه مطلب

ادبیات دفاع مقدس پل ارتباطی میان اسطوره‌های ایثار در عاشورا و جنگ تحمیلی است

گفت‌وگوی با نویسنده کتاب «شرمنده رفیق»؛

ادبیات دفاع مقدس پل ارتباطی میان اسطوره‌های ایثار در عاشورا و جنگ تحمیلی است

میرشمس‌الدین فلاح‌هاشمی نویسنده کتاب «شرمنده رفیق» با به الگوگیری رزمندگان از قیام حسین(ع) و یارانش گفت: حجم بسیاری از آثار درباره شهدا و تصویری که از شهدا در آثار دفاع مقدس مشاهده می‌شود، ناخودآگاه همانند پل ارتباطی، انسان را به عاشورا و نهضت امام حسین(ع) وصل می‌کند. بخشی از مهم‌ترین آثار ادبی جهان، توصیف جنگ‌ها و بیان قهرمانی‌های ملی و اسطوره‌ای است؛ از این رو...

ادامه مطلب

درس های تاریخی از شهادت شهیدان رجایی و باهنر

درس های تاریخی از شهادت شهیدان رجایی و باهنر

: هشتم شهریور 1360، هنگام برگزاری جلسه رئیس­جمهور و نخست­وزیر در دفتر نخست­ وزیری، به ناگاه در انفجاری مهیب آتش و خون درهم آمیخت و رجایی و باهنر، به فیض شهادت نائل شدند. این حادثه، یک ماه پس از فرار بنی­صدر و رجوی، سرکرده سازمان منافقین، از ایران رخ داد و درکارنامه  عملیات­های تروریستی سازمان مجاهدین خلق (منافقین) ثبت شد. عملیات تروریستی که به شهادت دو مقام مهم و کلیدی بصورت همزمان...

ادامه مطلب

شهید رجایی از نگاه آیت الله خامنه ای

نطق خواندنی آیت‌الله خامنه‌ای در جلسه رای اعتماد به دولت رجایی

شهید رجایی از نگاه آیت الله خامنه ای

:  آیت‌الله خامنه‌ای در جلسه رای اعتماد به دولت رجایی در مجلس شورای اسلامی  در19 شهریور59 به عنوان نماینده موافق سخن گفتند. دراین نطق تاریخی نکات مهمی را درباره ویژگی های شهید رجایی مطرح کردند که در سالروز هشتم شهریور روز شهادت شهید رجایی و شهید باهنر بخش‌های مهم این نطق را  با هم مرور می کنیم : ********* •طبعا خیلی دوست نمی دارم که درموافقت افراد سخنگویی کنم و [در مورد]هر آن چیزی...

ادامه مطلب

مکتوبات دفاع مقدس بر اساس واقعیت منطبق بر اندیشه امام حسین(ع) نگاشته می‌شود

تاریخ دفاع مقدس روایتگری تداوم خط عاشورا

مکتوبات دفاع مقدس بر اساس واقعیت منطبق بر اندیشه امام حسین(ع) نگاشته می‌شود

آقای سید مهدی حسینی رزمنده و نویسنده دفاع مقدس با بیان اینکه تخیل در مکتوبات دفاع مقدس جایگاهی ندارد، گفت: معمولاً آنچه در قالب مستند، داستان یا خاطره در این حوزه نوشته شده بر اساس واقعیت و منطبق بر فرهنگ و اندیشه امام حسین(ع) است. دفاع مقدس امتداد عاشورای حسینی بود. لحظه به لحظه وقایع کربلا، به اشکال مختلف در جبهه‌های جنگ تکرار می‌شد. نوجوان شهید مرحمت بالازاده را که یادمان نرفته است. خطاب به...

ادامه مطلب

خلأ در نظریه‌پردازی؛ دغدغه اکنونِ تاریخ شفاهی

مصاحبه با دکتر علی ططری

خلأ در نظریه‌پردازی؛ دغدغه اکنونِ تاریخ شفاهی

: درگفت‌وگوی پیش رو، دکتر علی ططری استاد تاریخ و یکی از اعضای هیئت‌رئیسه انجمن تاریخ شفاهی ایران با تجربه سال‌ها ریاست مرکزاسناد کتابخانه مجلس شورای ملی،به آسیب‌شناسی نظریه‌پردازی در حوزه‌‌ تاریخ شفاهی و جایگاه این رشته در دانشگاه‌‌ها می‌‌پردازد. تعریف شما از تاریخ شفاهی چیست؟ تاریخ شفاهی به زبان ساده، یکی از شیوه‌‌های تولید سند به شمار می‌آید. یعنی به...

ادامه مطلب

ویژه گی های اخلاقی و مجاهدت شهید مهدی عراقی

شهید عراقی اسلامی فکر می‌کرد و می‌خواست اسلامی زندگی کند و برخوردهایش مکتبی بود.

ویژه گی های اخلاقی و مجاهدت شهید مهدی عراقی

عشق عمیق  شهید عراقی به امام خمینی

آیت الله انواری به نقل از امام خمینی : «من بعد از اینکه این دوستان[شهید عراقی و یارانش ]زندانی شدند، آنها را در ثواب تمام کارهای مستحبی‌ام شریک کرده‌ام»

ادامه مطلب

پیامدهای اشغال ایران در جنگ جهانی دوم

پیامدهای اشغال ایران در جنگ جهانی دوم

پس از آغاز جنگ جهانی دوم در سال ۱۳۱۸ خورشیدی، ایران بلافاصله در این جنگ اعلام بی طرفی کرد اما پس از حمله آلمان نازی به شوروی و پس از آن به دنبال اتحاد بریتانیا و شوروی، متفقین تصمیم گرفتند از طریق ایران یا به اصطلاح خودشان از دالان پارسی نیز برای ارسال کمک به جبهه های نبرد در شوروی استفاده کنند.به دنبال این تصمیم در سومین روز از شهریورماه ۱۳۲۰، نیروهای شوروی با حمله هوایی و زمینی از شرق و شمال و...

ادامه مطلب

اهمیت تعامل تاریخ محلی با تاریخ شفاهی در تدوین محلی‌نگاری

اهمیت تعامل تاریخ محلی با تاریخ شفاهی در تدوین محلی‌نگاری

تدوین به عنوان محصول نهایی بسیاری از مصاحبه‌ها مدنظر پروژه‌‌های فردی یا جمعی تاریخ شفاهی است. تدوین در تاریخ شفاهی به عوامل گوناگونی مانند سیاست‌گذاری مراکز، تدوینگر و نوع مصاحبه‌ها بستگی دارد. در این مقاله به ارتباط بین تاریخ محلی و تاریخ شفاهی و تأثیر آن بر تدوین پرداخته می‌شود تا طرح مباحثی مانند ماهیت تاریخ محلی و کارکرد تاریخ شفاهی در پژوهش‌های تاریخ محلی، تفاوت محلی‌نگاری شفاهی با تاریخ شفاهی بیان شود. همچنین در تهیه سازوکار تدوین صحیح تاریخ شفاهی در پژوهش‌های تاریخ محلی، سعی می‌شود جنبه‌‌های مختلفِ موضوع مورد توجه قرارگیرد.

ادامه مطلب

نامه ای از اسپانیا

نگاهی انتقادی به عملکرد دکتر مصدق و دکتر فاطمی

نامه ای از اسپانیا

:  آقای محمدحسن سالمی نوه دختری آیت الله کاشانی پس از انتشار نخستین شماره فصلنامه مطالعات تاریخی ، در واکنش به یاداشت های روزانه  دکتر حسین فاطمی که در آخرین روزهای پیش از دستگری اش در سال 1332 نوشته بود، نامه ای برای سردبیر فصلنامه ارسال کرد که در اینجا بدلیل اهمیت محتوای این نامه در اینجا بازنشر می گردد . بدور از هرگونه داوری درباره نکاتی که در این نامه مطرح گردیده است توجه شما را به نگاه...

ادامه مطلب

سلیمی‌نمین: کاش روزنامه سازندگی با «تحقیق» درباره سینما رکس قضاوت می‌کرد

سلیمی‌نمین: کاش روزنامه سازندگی با «تحقیق» درباره سینما رکس قضاوت می‌کرد

عباس سلیمی نمین مدیر دفتر مطالعات و تدوین تاریخ ایران، با ارسال نامه‌ای به سردبیر روزنامه سازندگی، نسبت به چاپ مطلبی درباره وقایع سینما رکس آبادان واکنش نشان داد. متن نامه را در ادامه می‌خوانید. جناب آقای قوچانی سردبیر محترم روزنامه سازندگی با سلام؛ متأسفانه به دلیل تألمات روحی ناشی از مصیبت وارده، با تأخیر، مطلبی را که به مناسبت سالگرد فاجعه سینما رکس آبادان در روزنامه تحت مدیریت...

ادامه مطلب

آبراهامیان: آمریکا مایل نبود منابع نفت ایران توسط ایرانی ها اداره شود!

آبراهامیان: آمریکا مایل نبود منابع نفت ایران توسط ایرانی ها اداره شود!

یرواند آبراهامیان تاریخ نگار مشهور در مصاحبه  با  نشریه «Real News» به بیان دیدگاههای خود در باره انتشار اسناد جدید وزارت خارجه آمریکا، و کودتای 28 مرداد پرداخت. وی در این زمینه اظهار داشت : اسناد تازه به دست رسیده بطور مستقیم نشان می دهد که تا چه اندازه وزارت خارجه و سفارتخانه آمریکا ( نه تنها سرویس جاسوسی سیا) در حیات سیاسی ایران دست داشتند. یعنی فقط موضوع بحران نفت، مذاکرات و میانجی گری بین...

ادامه مطلب

ارتش بعث عراق در مدیریت اردوگاه‌های اسرا ناتوان بود

ارتش بعث عراق در مدیریت اردوگاه‌های اسرا ناتوان بود

نویسنده کتاب «مسافران وطن» معتقد است: ارتش بعث عراق پیش از آنکه با اسرای ما دشمنی داشته باشد، در مدیریت اردوگاه‌های اسرا ناتوان و در ظرفیت‌سازی‌های لازم ناقص و بی‌نظم بود. 26 مردادماه یادآور روز بازگشت سرفرازانه آزادگان به میهن عزیزمان ایران در سال ۶۹ است، این روز پرتلاطم برای مردم ایران در گرمای تابستان همیشه به یادماندنی است که رزمندگان مجاهدش پس از دفاع غیورانه از دین و کشورشان...

ادامه مطلب

دانشنامه آزادگان قابلیت نمایندگی ادبیات پایداری را در نهادهای علمی کشور داراست

حجت‎الاسلام والمسلمین ابوترابی‌فرد:

دانشنامه آزادگان قابلیت نمایندگی ادبیات پایداری را در نهادهای علمی کشور داراست

حجت‎الاسلام والمسلمین ابوترابی‌فرد در مراسم رونمایی از دانشنامه آزادگان گفت: این اثر ماندگار که توانایی نمایندگی ادبیات پایداری را در نهادهای علمی و دانشگاه‌ها دارد، می‌تواند به عنوان یک مرجع برای انتقال دستاوردهای دفاع مقدس به فرزندان این مرز و بوم مورد مراجعه قرار گیرد. دانشنامه آزادگان قابلیت نمایندگی ادبیات پایداری را در نهادهای علمی کشور داراست مراسم رونمایی از کتاب...

ادامه مطلب

بررسی دو سند درباره کودتای 28 مرداد 1332

بررسی دو سند درباره کودتای 28 مرداد 1332

: در‌ میان‌ اسناد‌منتشرشده دولت انـگلستان،در سـایت  Foreign & Commonwealth Office ( FCO)[1] دو سـند نیز درباره ایران‌،مرتبط با کودتای 28 مرداد 1332 دیده می‌شود که از اهمیت‌ برخوردار است‌. سایت FCO بـه وزارت‌ امور‌ خارجه و کشورهای مشترک المنافع‌ انگلستان مربوط است. جست‌وجوی ما برای دریافت ایـن موضوع که سندها پیـش از ایـن در ایران منتشر شده‌اند یا نه،به پاسخ منفی رسید....

ادامه مطلب

صدق و کذب در تاریخ شفاهی

ضرورت راستی آزمایی مطالب مطرح شده در کتاب های تاریخ شفاهی

صدق و کذب در تاریخ شفاهی

تولید روایت‌های مختلف در کشور ما به علل مختلف از جمله انقلاب و جنگ در سالهای اخیر در حال گسترش بوده است و همین امر باعث شده است تا جایگاه تاریخ شفاهی روز به روز اهمیت بیشتری در جامعه ما پیدا نماید. اگرچه در مقام گردآوری تلاشهای بسیاری صورت گرفته است اما یکی از مهمترین بحث‌های تاریخ شفاهی مسئله اعتبار روایت‌هایی است که تاریخ شفاهی تولید می‌کند. این سؤال که گزارههای پایه که دائماً از طریق...

ادامه مطلب

لایه‌های مغفول روایت

لایه‌های مغفول روایت

روایت به‌عنوان نقطه مشترک خاطره، سنت شفاهی و تاریخ شفاهی از سطوح و لایه‌های بسیاری برخوردار است. راهیابی به لایه‌های زیرین روایت در خاطرات شخصی و سنت شفاهی به علت گذشت زمان و در دسترس نبودن راوی یا راویان آن اندکی دشوار و سخت است؛ ولی بی‌شک، در جریان استفاده از مکانیسم تاریخ شفاهی و در صورت تعریف صحیح و دقیق اهداف طرح، شناخت دقیق فلسفه و کارکرد تاریخ شفاهی و به‌کارگیری صحیح آن،...

ادامه مطلب

از معمای هویدا تا معمای میلانی

از معمای هویدا تا معمای میلانی

نقد کتاب‌ «معمای‌ هویدا»

‌‌ در پیش‌ شماره‌ ماهنامه‌ زمانه‌ (ایران‌ معاصر) نویسنده‌ به‌ بررسی‌ و نقد روش‌شناسی‌ کتاب‌ «معمای‌ هویدا»، نوشته‌ عباس‌ میلانی، پرداخته‌ است. در این‌ شماره‌ ماهنامه‌ زمانه‌ نیز، تحلیل‌ و نقد دیدگاه‌های‌ تاریخی‌ ارایه‌ شده‌ در این‌ کتاب‌ را مد نظر قرار داده‌ است.  در قسمت‌ پیشین، با بخشی‌ از کاستی‌های‌...

ادامه مطلب

بررسی و معرفی کتاب زیباترین روزهای زندگی، خاطرات فوزیه مدیح

در گفت‌وگو با سمیه شریف‌لو مطرح شد

بررسی و معرفی کتاب زیباترین روزهای زندگی، خاطرات فوزیه مدیح

تاریخ شفاهیِ مستند

کتاب زیباترین روزهای زندگی، خاطرات فوزیه مدیح، یکی از بانوان خرمشهری است که سمیه شریف‌لو آن را تدوین کرده است. این کتاب که توسط انتشارات سوره مهر در سال 1398 منتشر شده حاصل حدود سیصد ساعت مصاحبه نویسنده با راوی، تحقیقات کتابخانه‌ای و میدانی بسیار و بازنویسی‌های مکرر در طول چندین سال است. خبرنگار سایت تاریخ شفاهی ایران با نویسنده این اثر به گفت‌وگو نشسته است تا او درباره روش و شیوه کارش در...

ادامه مطلب


1
2
3
4
...
12
13
14