نگاه دیگران
نوشتههای پشت نسخهای، یکی از منابع با ارزش برای بررسی تاریخ فرهنگی و اجتماعی ما به شمار میآید؛ هرچند هنوز تحقیق جامع و گستردهای درباره ی آنها صورت نگرفته و آنگونه که بایسته است مورد تحقیق و بررسی قرار نگرفته اند. در اینجا با یادداشت نویافتهای دربارهی قحطی سال 1242هجری روبهرو هستیم؛ که در پشت جلد کتاب جامع الفضایل نوشته شده است. این یادداشت، حاوی اطلاعات تازه و...
محمداقبال لاهوری، متفکر، عارف و فیلسوف پاکستانی است که بدون تردید یکی از نوابغ دوران اخیر به شمار می آید. او ضمن آفرینش اشعار و آثاری به زبان اردو، زبان فارسی را برای بیان افکار و احساسات خود برگزید. اشعار فارسی و حتی اشعار اردوی او سرشار از مفاهیم عالی عرفانی، فلسفی، انسانی و اجتماعی است. زبانی که اقبال در سرودن اشعار خود برگزیده، زبان شاعران گذشته ایران و شبه قاره است. او با تیزهوشی و استعداد...
گروه فرقان یکی از مصادیق بارز خوارج عصر انقلاب اسلامی میباشد. اکبر گودرزی رهبر گروه فرقان، فعالیت مذهبی خود در تهران را از مسجد الهادی واقع در جنوب تهران شروع کرد. سپس به مسجد شیخهادی، مسجد فاطمیه، مسجد خمسه و محافل خانگی کشیده شده. اکبر گودرزی در جلسات مذهبی خود، تفسیرها و تعابیر جدیدی از آیات قرآنی ارائه میداد که موجب جذب جوانان میشد. جوهرة اصلی تفکرات گودرزی و گروه فرقان را...
نظریه پردازان جامعهشناسی بر این باورند که بازکاوی زمینههای اجتماعی یک رخداد، از بحث و فحص پیرامون آن رویداد، اهمیتی بس افزونتر دارد. در واقع با شناخت دقیق فضائی که در آن گروههای فکری و سیاسی سر بر میآورند، می توان به هویت واقعی آن نحلهها نزدیک شد و از آنان شناختی منصفانه به کف آورد. در گفت و شنود حاضر، زمینههای فرهنگی سیاسی ظهور فرقان مورد بازبینی قرار گرفته و علل روی آوردن برخی از جوانان آن روزگار به ایدههای فرقان گونه مرور شده است. محمدحسین صفار هرندی بهرغم آنکه بینش دینی مردم این سامان را نسبت به دورة فرقان، گستردهتر و بارورتر میداند، بر این باور است هنگامی که تولید فکر دینی توسط متولیان اصیل آن جدی گرفته نشود، احساس فقر فکری، برخی از جوانان مسلمان را به وامگیری از مکاتب بیگانه وامیدارد؛ این خطری است که همواره باید آن را جدی شمرد.
گفتوگو با اعضای پیشین فرقان از اهداف اولیه این دفتر از یادآور بود و آنچه در ادامه خواهید خواند، نتیجه تلاشی است که در نیل به این هدف به انجام رسیده است. امروز بسیاری از اعضا و علاقهمندان به فرقان پس از درک ماهیت اندیشه و عمل این گروه بهآسانی و صادقانه از انحرافات آن سخن میگویند، صداقتی که برخی از آنان را تا مرز شهادت و نیز جانبازی در طریق حفظ نظام پیش برده است. به گزارش خبرگزاری فارس، در...
در بهار سال 1359، جنبشى اصلاحى با هدف ایجاد تحول در نظام دانشگاهى، در دانشگاههاى کشور شکل گرفت که از آن به عنوان انقلابفرهنگى یاد مىشود و منجر به تعطیلى موقت دانشگاهها، بازنگرى در اهداف و ساختار علمى و آموزشى و نیروى انسانى دانشگاهها و جلوگیرى از استفاده گروههاى چپگرا از محیط دانشگاه براى گسترش فعالیتهاى سیاسى و بحرانسازى در کشور گردید و تبعات و پیامدهاى مختلفى را بر جاى گذاشت که در زیر به...
دکتر امیر اعلم دومین فرزند ذکور علیاکبر خان معتمدالوزاره کارپرداز ایران در بغداد و شامات بود که در سال 1256 شمسی در طرابوزان به دنیا آمد. تحصیلات ابتدایی و مقدماتی را در ایران گذراند و جهت تکمیل تحصیل به عثمانی رفت. او از دانشجویان بورسیه اعزامی ایران به اروپا بود که در زمان مظفرالدین شاه به اروپا رفت و در دانشکده پزشکی لیون فرانسه دکترا گرفت. 1 قبل از بازگشت به ایران در (1282ش) 1903م به نمایندگی...
دوره قاجاریه شاید از نظر بیشتر ما دوره افول ایران و دوره پادشاهان بیعرضه و خائن به کشور باشد؛ با این همه میتوان در بین همین سلسله هم چهره هایی مملکتدوست و بادرایت پیدا کرد. همه ما با شنیدن نام سلسه قاجار به یاد پادشاهان بیلیاقت، قراردادهای ننگین و روزبهروز آب رفتن کشور میافتیم. این در حالی است که دوره قاجاریه یکی از دورههایی است که هنر و معماری در ایران اوضاع خوبی داشت و...
دوم اردیبهشت ماه روز انقلاب فرهنگی است. بعد از درگیری هایی که در ماه های آخر سال ۵۸ و در فروردین و اردیبهشت سال ۵۹ در دانشگاه ها رخ داد، امام راحل در ۲۳ خرداد ۵۹ طی حکمی تعدادی از صاحب نظران دانشگاهی و حوزوی را مامور کردند تا این مساله را تا مرحله تحقق اهداف انقلاب فرهنگی ادامه دهند... نگاهی به دیدگاه های اعضای ستاد انقلاب فرهنگی درباره اهداف این ستاد بیانگر این نکته است که سنخیت فکری، درک یکسان و...
در هر انقلاب ریشهدار، بسیاری از نهادهای جامعه دگرگون شده ونظامهای مترقیتر و تکامل یافتهتر جایگزین آن میشوند. انقلاباسلامی ایران نیز با همهی ویژگیهای خاص خود بویژه شیوههایتکوینی آن نمیتواند از این قاعده مستثنا باشد. پس از پیروزی انقلاب، نهادهای جدیدی به وجودآمدند و...
شمسالدین سادات آل احمد، فرزند آیتالله سید احمد طالقانی و برادر مرحوم جلال آل احمد، در تیرماه 1308 هـ.ش در تهران به دنیا آمد. پس از اتمام دوره متوسطه در رشتههای ادبیات، فلسفه و علوم تربیتی موفق به اخذ مدرک لیسانس از دانشگاه تهران گردید. او همچنین دارای مدرک دیپلم فیلمبرداری از دانشگاه سیراکیوز آمریکا میباشد. شمس پس از پیروزی انقلاب اسلامی مدتی در روزنامههای اطلاعات و کیهان و مدتی نیز...
معنی اسلامی شدن دانشگاه این است که استقلال پیدا کند و خودش را از غرب جدا کند و خودش را از وابستگی به شرق جدا کند و یک مملکت مستقل، یک دانشگاه مستقل، یک فرهنگ مستقل داشته باشیم.عزیزان من! ما از حصر اقتصادی نمیترسیم، ما از دخالت نظامی نمیترسیم آن چیزی که ما را میترساند وابستگی فرهنگی است. همه میدانیم که سرنوشت یک کشور و یک ملت و یک نظام، بعد از تودههای مردم در دست طبقه تحصیلکرده است...
*درآمد غائله حزب خلق مسلمان تاریخ انقلاب از موضوعات مهم به شمار میرود، با این حال کمتر کسی با دقتی که در این گفتگو آمده است به چند و چون و جزئیات آن و نقش بدیع شهید مدنی در مدیریت این بحران کرده است. آقای انزابی با دقتی بالا و با حوصله، سیر مبارزاتی شهید را بررسی کرده و نکات جالبی را در این زمینه آشکار ساخته است. درابتدا ای بفرمائید به اینکه چه شد که شهید مدنی پس از سال ها دوری از...
روزها و هفته ها پس از انقلاب یک خلاء آشکار در بین گروه های سیاسی وقت به وجود آمد نیروهایی که برای راهپیمایی و مخالفت با حکومت شاهنشاهی دوش به دوش هم حرکت می کردند با از دست رفتن هدف مشترک در روزهای پس از انقلاب برای اداره دست آوردهای انقلاب سهم خواهی می کردند. (این گروه ها با فراموش کردن اینکه این حادثه نه کودتایی چند روزه بلکه انقلابی مردمی بود که باید خود مردم در باره آن تصمیم می گرفتند بر مواضع خود...
ماجرای خرید تانکهای چیفتن از انگلستان ایران در پی جنگ ظفار، وارد مذاکره با انگلستان برای خرید تانکهای چیفتن شد و موفق گردید قراردادی برای خرید هشتصد تانک منعقد نماید. این تانکهای 50 تنی با توپ دورزن 120 میلیمتری از پرقدرتترین تانکهای جهان بودند، اما موتورهای این تانکها با وضعیت محیطی ایران ناسازگار بود؛ ازهمینرو انگلستان برای حفظ این قرارداد به اقداماتی دست زد... آغاز...
ملکالشعرای بهار از شاعران نامدار سالهای آخر قاجار و دوران پهلوی اول است. او که معاصر مرحوم سید حسن مدرس بود در دورههای چهارم تا ششم مجلس شورای ملی در جبهه مخالفین رضاشاه قرار گرفت و در این خصوص در کنار مدرس بود. آنچه ذیلاً از نظر خوانندگان گرامی میگذرد، دیدگاه بهار راجع به مدرس است: یکی از شخصیتهای بزرگ ایران که از فتنه مغول به بعد نظیرش بدان کیفیت و استعداد از حیث صراحت لهجه و...
تاریخ معاصر ایران در ادوار مختلف خود فراز و نشیبهای زیادی داشته است و بدون تتبع دقیق و همهجانبه درباره تحولات مزبور راه بر تحلیل حوادث بعد از وقوع مشروطه بسته است. عمدهترین وجه ناگفته این ایام تلاش سرمایهداری جهانی برای ادغام ایران در نظام مسلط بینالمللی است، برای عینیّت یافتن این موضوع تلاشهایی فراگیر انجام شد، آن تلاشها شناخت اوضاع و احوال اجتماعی، سیاسی، اقتصادی و...
کودتای 28 مرداد 1332 که توسط امریکا و انگلیس و عمال داخلی آنان در ایران صورت گرفت توانست دولت مصدق را ساقط و دولت دستنشانده زاهدی را سر کار آورد. شاه پس از بازگشت به ایران از زاهدی خواست به دلیل کمبود بودجه هرچه زودتر شرایط فروش نفت را ایجاد کند زاهدی از جاهطلبی علی امینی که از اقوام قوامالسلطنه سیاستمدار معروف بود استفاده کرد و او را به سمت وزیر دارایی گمارد. اما شاه از این انتصاب راضی نبود...
خوانین بختیاری و شرکت نفت ایران و انگلیس در هنگام امضای قرارداد مقدماتی، ذیحجه سال 1328ق/ فوریه 1911م را برای برگزاری اجلاس و مذاکرات نهایی تعیین کرده بودند، ولی تشکیل اجلاس به تعویق افتاد و وقفه در مذاکرات طولانی شد. علت این وقفه، تشدید اختلافات بین دو خانواده ایلخانی و حاجی ایلخانی بود؛ زیرا دو ماه پس از عقد قرارداد مقدماتی بین نمایندگان خوانین بختیاری از هر دو خانواده، با دستور خوانین بزرگ...
