ماجرای تکذیب یک عکس


ماجرای تکذیب یک عکستصویر بیعت تاریخی همافران با امام خمینی در صفحه اول روزنامه کیهان مورخه ۱۹ بهمن ۱۳۵۷

«صبح پنجشنبه [۱۹ بهمن] خبرنگاران اطلاعات که در منزل امام خمینی و ستاد روحانیت (نخست‌وزیری موقت) مستقر بودند اطلاع دادند که گروهی از نظامیان [=همافران نیروی هوایی] با لباس شخصی و با در دست داشتن کارت‌هایشان به دیدار امام آمده‌اند. ساعتی بعد اعلام شد که با این گروه تعدادی از پرسنل نظامی، با لباس و نشان از برابر امام خمینی رژه رفته‌اند. این خبر عصر پنجشنبه در کیهان و اطلاعات به چاپ رسید و کیهان علاوه بر خبر، تصویری نیز از این رژه به چاپ رسانده بود. ستاد ارتش بلافاصله در اعلامیه شدیداللحنی اعلام کرد که عکس چاپ‌شده در کیهان ساختگی و مونتاژ شده است. در اعلامیه ارتش آمده بود: در صفحه یکم روزنامه کیهان مورخ پنجشنبه ۱۹ بهمن‌ماه ۱۳۵۷ عکس بزرگ مونتاژشده و غیرواقعی تحت عنوان امروز هزاران نظامی رژه رفتند چاپ شده است که غیرواقعی بودن آن برای هرکسی که به اصول اولیه عکاسی و مونتاژ آشنایی داشته و به مقاصد شوم تفرقه‌اندازان و آنهایی که می‌خواهند در صفوف به هم پیوسته و مستحکم ارتش رخنه نموده و از این راه به آمال و آرزوهای خود برسند، کاملاً آشکار است. ستاد بزرگ ارتشتاران با جلب توجه هم‌میهنان عزیز به این‌گونه اعمال ناجوانمردانه، دست‌اندرکاران را به اتهام جعل و نشر اکاذیب به منظور تحریک و اهانت به مقام ارتش که مبرّا از دخالت در امور سیاسی است، برابر مقررات قانون دادرسی و کیفر ارتش تحت تعقیب قرار خواهد داد. به دنبال اعلامیه ستاد ارتش، انجمن دفاع از آزادی مطبوعات طی اعلامیه‌ای بیانیه ستاد ارتش را محکوم کرد. در این بیانیه با اشاره به واقعی بودن عکس کیهان گفته شد: اعلامیه‌ای که در برنامه خبری روز جمعه ۲۰ بهمن‌ماه رادیو، به نام ستاد بزرگ ارتشتاران پخش شد از طرحی حکایت می‌کند که دشمنان علیه مردم و آزادی کشور علیه مطبوعات به دست اجرا سپرده‌اند. از زمانی که سقف و دیوارهای قدرت مطلقه در داخل حصارهای نظامی رخنه برداشت و صداها بیرون تراوید و خبر اعتصاب غذا و ابراز نارضایی‌های درون پادگان‌ها به مطبوعات و رادیوها کشید، مطبوعات و مردمی که مشت گره‌کرده به روی استبداد بلند کرده بودند باید منتظر چنین تهاجمی بودند. لازم است چند اصل پیشاپیش و در شرایط و احوال موجود روشن شود: ۱- ارتش پدیده‌ای جدا از مردم نیست و از خارج به ایران نیامده است و نمی‌تواند خصلت یک ارتش مستعمراتی را داشته باشد. ۲- ارتش مولود اراده هیچ شخص و هیچ مقام نبوده است و از پیکر ملت ایران و به نام مصالح و برای دفاع از حاکمیت و استقلال ایران تغذیه می‌کند. ۳- ارتشی را که ایرانی است و از طریق فرد فرد افرادش به خانواده‌های ایرانی و مردم ایران پیوند خورده است، با هیچ قدرت نمی‌توان از تأثیرپذیری و ارتباط با وقایع و جریان‌های ملی و مملکتی دور نگاه داشت بی‌آنکه نتیجه‌ای بارآید، که هم‌اکنون آمده است. ۴- ارتش حق حضور سیاسی در امور ندارد، اما امور سیاسی کدامند؟ مگر همین اعمال که طی هفته‌های اخیر به نام تکذیب، تهدید و اخطار و سپس انجام یورش مستقیم به آزادی نشر خبر و بیان عقیده از مقامات ارتشی انجام گرفته، مداخله‌ای مستقیم در سیاست با قصد سلب و تجدید آزادی‌های فردی و اجتماعی نیست؟ نقش مطبوعات افشاگری است و اگر مطبوعات در زمینه وقایع جاری افشاگری نکند آیا باید مقامات انتظامی بکنند؟ کاربرد کلمات پوچ و توهین‌آمیزی نظیر «اشخاص غیرصالح» و «غیرمسئول» و «مغرض» درباره نویسندگان مطبوعات ذره‌ای از زشتی و ناروایی مداخله مقامات واقعاً غیرمسئول در امر مطبوعات نمی‌کاهد. «انجمن دفاع از آزادی مطبوعات» اعلامیه ستاد بزرگ ارتشتاران را مرحله اجرایی طرح جدید علیه آزادی‌های مردم و دامی گسترده برای صید خبرنگاران، نویسندگان و گزارشگرانِ توطئه‌های روز به روز دشمنان ملت و دشمنان استقلال ملی می‌داند و به آن فراتر از یک وسیله ارعاب می‌نگرد و با اعتقاد به اینکه ارتش جزئی از ملت و تکیه‌گاه استقلال و تمامیت کشور است، این نوع مداخله ناصالح و ناشایست را که به نام ارتش ایران برای سرکوب آزادی در کشور تدارک دیده شده است به شدت محکوم می‌کند. ما از تمام مردم مبارز و آزاده ایران، از تمام سازمان‌ها و انجمن‌ها و گروه‌ها و احزاب و اتحادیه‌ها طلب می‌کنیم برای سد ساختن راه این هجوم خشماگین به تلاش برخیزند و متجاوزانی را که به خود اجازه می‌دهند علیرغم هزاران شاهد عینی و فیلم مستند و انبوه گزارش‌های رادیوها و خبرگزاری‌های خارجی عبارت «مقاصد شوم تفرقه‌اندازان» و «اعمال ناجوانمردانه» را تهدیدآمیز علیه آزادی مطبوعات و نشر آزاد عکس و خبر وقایع به کار برند، به جای خود بنشانند. انجمن دفاع از آزادی مطبوعات»(به نقل از روزنامه اطلاعات مورخه ۲۱ بهمن‌ماه ۱۳۵۷)



امام خمینی در حال سخنرانی برای همافران - آیت‌الله خامنه‌ای نیز در پشت سر امام مشاهده می‌شوند

روزنامه کیهان؛ ۲۱ بهمن‌ماه ۱۳۵۷
(تکذیب عکس بیعت همافران با امام خمینی توسط شاپور بختیار)

روزنامه کیهان؛ ۲۱ بهمن‌ماه ۱۳۵۷

روزنامه اطلاعات؛ ۲۱ بهمن‌ماه ۱۳۵۷