قرارداد دارسی
از لعنت بر گذشته تا امضای استعمار

از لعنت بر گذشته تا امضای استعمار

تحلیل تناقض سیاست نفتی رضاشاه در قرارداد ۱۳۱۲

رضاخان در میان کارگزاران کمپانی نفت جنوب در مسجد سلیمان

ادامه مطلب

بازی نفتیِ پهلوی

بازی نفتیِ پهلوی

روایتی از لغوِ صوری قرارداد دارسی

۱۰ آذر ۱۳۱۱ «قرارداد دارسی» رسماً در مجلس شورای ملی ایران لغو شد.[1] امتیاز دارسی ۳۱ سال پیش از آن، در 1280 خورشیدی از سوی مظفرالدین شاه قاجار به «ویلیام نکس دارسی» سوداگر انگلیسی داده شده بود.  لغو این امتیاز که توسط سیدحسن تقی‌زاده در مجلس اعلام شد، به معنی پایان عمر این قرارداد نبود، بلکه ‌ای بود برای عقد پیمان جدیدی که بر عمر قرارداد دارسی ۳۰ سال دیگر می‌افزود.[2] در واقع جلسه...

ادامه مطلب

تفاوت‌های قرارداد 1933 با قرارداد دارسی

بررسی مفاد قرارداد نفتی 1933(1312)

تفاوت‌های قرارداد 1933 با قرارداد دارسی

در روز ۱۰ آذر ۱۳۱۱، نمایندگان مجلس شورای ملی، پس از آنکه رضاشاه پرونده نفت را در آتش بخاری انداخت، لغو امتیازنامه نفتی دارسی را تصویب کردند. اما در پی این کار و اعتراضات انگلستان، ادوارد بنش به عنوان میانجی، دو طرف را ترغیب به مذاکرات مستقیم برای تدوین امتیازنامه‌ای جدید کرد که نتیجه آن قرارداد ۱۹۳۳ بود     زهرا سعیدی انگلیس در دوره قاجار امتیازات فراوانی را در...

ادامه مطلب

رضاشاه چگونه قرارداد دارسی را لغو و سپس 30 سال تمدید کرد؟

رضاشاه چگونه قرارداد دارسی را لغو و سپس 30 سال تمدید کرد؟

 قرارداد دارسی امتیاز استخراج و فروش نفت جنوب ایران را به انگلیس واگذار کرده بود. 2 روز پیش از این اقدام، روزنامه اطلاعات مطلبی را با عنوان «مقاله وارده» منتشر کرد که در آن نویسنده گفته بود: «به قلب من الهام شده است عن‌قریب امتیازنامه دارسی لغو می‌شود.» در واقع این مقاله وارده پیش‌آگاهی دولت ایران به دولت انگلستان و شرکت نفت انگلیس و ایران درباره لغو قرارداد دارسی بود، چه آنکه از...

ادامه مطلب

نفت ایران از امتیاز دارسی تا قرارداد گس – گلشائیان

نفت ایران از امتیاز دارسی تا قرارداد گس – گلشائیان

اولین بار در سال 1901م/ 1280ش امتیاز بهره‌برداری از نفت ایران به یکی از اتباع انگلیسی به نام دارسی واگذار شد. این امتیاز که به « قرارداد دارسی» معروف است در اوایل کار از سوی طرفین قرارداد چندان جدی تلقی نشد و حتی پس از چند سال که از اقدامات بی‌نتیجه اکتشافی آن می‌گذشت امتیازداران درصدد برآمدند از ادامه کار صرف‌نظر کنند. اما بر اثر مساعدت و جسارت برخی از مدیران و مهندسان دارسی، پس از...

ادامه مطلب