نگاهی به دیدگاه های مختلف درباره انقلاب فرهنگی


1281 بازدید
انقلاب فرهنگی

نگاهی به دیدگاه های مختلف درباره انقلاب فرهنگی

 دوم اردیبهشت ماه روز انقلاب فرهنگی است. بعد از درگیری هایی که در ماه های آخر سال ۵۸ و در فروردین و اردیبهشت سال ۵۹ در دانشگاه ها رخ داد، امام راحل در ۲۳ خرداد ۵۹ طی حکمی تعدادی از صاحب نظران دانشگاهی و حوزوی را مامور کردند تا این مساله را تا مرحله تحقق اهداف انقلاب فرهنگی ادامه دهند...

نگاهی به دیدگاه های اعضای ستاد انقلاب فرهنگی درباره اهداف این ستاد بیانگر این نکته است که سنخیت فکری، درک یکسان و زبان مشترکی میان آنان وجود نداشته است. یکی از دلایل این امر ترکیب نامتجانس اعضای ستاد بوده است.

برخی از اعضا مشی سیاسی خود را دنبال می کردند، برخی حضور و نفوذی نداشته اند و تعدادی از اعضا هم به دلیل اشتغالات ذهنی و مسوولیت های بعد از انقلاب گاه امکان حضور جدی و مداوم نداشته اند. البته هم این مسایل از اهمیت و وسعت کارهای بزرگی که دلسوزان ستاد انقلاب فرهنگی به امر امام بدان مبادرت ورزیدند، نمی کاهد.

دکتر احمد احمدی: انقلاب فرهنگی ضرورت داشت

اصل این که باید انقلاب فرهنگی صورت می گرفت- حتی اگر دانشگاه ها بسته هم نمی شد- ضرورت داشت. روند حاکم بر دانشگاه ها که عملاً امکان هیچ نوع فعالیت علمی و آموزشی توسط گروهک ها سلب شده بود و نیز وضعیت محتوای دروس به ویژه علوم انسانی که معجونی از مطالب مختلف بود این سوال را در اذهان به وجود آورد که اولاً ما برویم سر کلاس ها چی تدریس کنیم و دانشجویان چه یاد بگیرند. از سوی دیگر همین امر هم ممکن نبود، اگر محیط امن و آرامی وجود داشت شاید امکان برنامه ریزی تدریجی علمی و آموزشی وجود می داشت، اما حتی با فرض وجود فضای امن، در همین مدت برنامه ریزی تدریجی، این که کدام استادان چه محتوایی را درس بدهند خود جای تامل داشت. بنابراین بستن دانشگاه ها ضرورت داشت.

فرمان انقلاب فرهنگی فقط در مورد دانشگاه ها نبوده است و ما نرفته بودیم که صرفاً برای دانشگاه ها برنامه ریزی کنیم، بلکه بنا بود ابتدا از دانشگاه شروع کنیم و سپس به نهادها و ابعاد دیگر از جمله آموزش و پرورش و مسایل فرهنگ عمومی هم بپردازیم.

دکتر علی شریعتمداری: هدف از انقلاب فرهنگی دستیابی به دانشگاه اسلامی است

انگیزه تعطیل شدن دانشگاه برای جلوگیری از فعالیت گروهک ها نبوده، بلکه بیگانگی برنامه های دانشگاهی با فرهنگ و معارف اسلامی و عدم توجه به نیازهای اجتماعی و سیاسی جامعه و نداشتن مدیریت صحیح و همچنین نبودن امکانات کافی آزمایشگاهی و مواردی نظیر آن موجب تعطیل شدن دانشگاه ها شد و ما به فرمان امام امت مامور شدیم وضعی دوباره برای دانشگاه ها به وجود بیاوریم تا پاسخگوی نیازهای جامعه انقلابی ایران و امت شهید پرورمان باشد.

هدف از انقلاب فرهنگی دستیابی به دانشگاه اسلامی است، زیرا که در دانشگاه اسلامی انگیزه ورود به دانشگاه برای استاد و دانشجو تقرب به خالق و خدمت به خلق خواهد بود. دانشگاهی است که در آن کسب علم، فریضه دینی تلقی می شود نه منبع افتخار و تفرعن و افاده به دیگران، دانشگاهی است که محل پرورش شخصیت های متقی و پرهیزکار و اندیشمند باشد.

دکتر جلال الدین فارسی: انقلاب فرهنگی عبارت از دگرگونی فرهنگ جامعه است

انقلاب فرهنگی عبارت است از دگرگونی فرهنگ جامعه، عقیده، آداب و رسوم، اخلاق و تعلیم و تعلم به معنای اعم و انقلاب در سیستم آموزشی و محتوای درسی به معنای اخص آن می باشد.

وقتی جلسه با حضور رییس جمهور، نخست وزیر، وزیر فرهنگ و آموزش عالی و اعضای ستاد تشکیل شد، امام با نهایت صلابت فرمود که اعضا و طرفداران تمام گروهک ها را نه در دانشگاه بپذیریم و نه بگذاریم ادامه تحصیل بدهند.

دکتر حسن حبیبی: در دانشگاه اسلامی تزکیه مقدم بر تعلیم است

دانشگاهی اسلامی نه بدان معنی که فقط در آن علوم اسلامی تدریس شود، بل دانشگاهی که در آن از همه جهت حال و هوای اسلامی موجود باشد و علوم، با طرز تفکر و تلقی اسلام عرضه شود. انسان هایی که به آنجا گام می نهند و مدتی در آن محیط روزگار می گذرانند از آنجا به تعبیر امام «آدم» خارج شوند، معلمانی هم که در آنجا به تعلیم می پردازند ورئه انبیا تلقی گردند. دانشگاهی که در آن تزکیه مقدم بر تعلیم باشد و در عرصه اش، اخلاص حکومت کند. این دانشگاه، دانشگاه اسلامی است.

شهید باهنر: انقلاب فرهنگی دگرگونی بنیادی در همه عرصه ها است

ابعاد مختلف انقلاب فرهنگی در یک جامعه شامل بخش انقلاب در مسایل آموزشی، انقلاب در معیارهای ارزشی یک جامعه و حتی روابط سیاسی و اجتماعی یک جامعه می شود و به تعبیری انقلاب، ابعاد فلسفی، عرفانی، فکری، اخلاقی، تربیتی، حقوقی و حتی معیارها و زیربناهای اقتصادی و سیاسی را در بر می گیرد. همه این ها را ما ابعادی از انقلاب فرهنگی می دانیم و به این ترتیب، اگر بخواهیم انقلاب فرهنگی و سیاسی انجام بشود بایستی در کار رسانه های گروهی، مراکز فرهنگی، باشگاه های اجتماعی و مسایل هنری، دانشگاه ها و حتی دادگاه ها و بازداشتگاه ها و از نظری دیگر در حوزه های علمیه، در کلاس های آزاد، در نشریات علمی و فرهنگی و به طور کلی در کتاب و کتابخانه ها و بالاخره در هدف های حاکم بر کل سیاست داخلی و خارج جامعه، در همه این ها باید دگرگونی و انقلاب فرهنگی در درون دانشگاه ها گذاشته و البته در دوره های قبل از دانشگاه هم دگرگونی مطرح هست و اما در خارج از موسسات آموزشی فعلاً این ستاد اقدامی نکرده و در آینده هم هنوز روشن نیست که آیا بار سنگین انقلاب فرهنگی در سطوح مختلف آموزشی اجازه بدهد که به دیگر ابعاد هم برسد یا این که انقلاب در دیگر ابعاد را بایستی به دیگر نهادها و دیگر مسوولان واگذار کرد.

 


مرکز اسناد انقلاب اسلامی