12 خرداد 1405

نفر دوم سفارت اسرائیل در تهران


اریه لوین (Aryeh Levin)، افسر اطلاعاتی و نفر دوم سفارت اسرائیل در ایران بود. بر اساس یکی از اسناد به‌دست آمده از لانه جاسوسی آمریکا، او پیشتر «لوا لوین» نامیده می‌شد و حدود سال ۱۹۲۷ در ایران متولد شده بود. همین موضوع باعث می‌شد که او را «متخصص در امور مربوط به ایران» بدانند.

در این سند درباره او می‌خوانیم:«گمان می‌رود که مأمور اطلاعاتی باشد. ظاهراً افسر سابق ارتش اسرائیل (سرهنگ دوم) است که به صورت قرضی در وزارت خارجه خدمت می‌کند. از ۱۹۶۳ تا ۶۵ دبیراول [سفارت اسرائیل] در آدیس‌آبابا [پایتخت اتیوپی] بود. از ۱۹۶۶ تا تاریخی نامشخص کاردار [سفارت اسرائیل] در کیگالی [پایتخت] رواندا بود. از ۱۹۶۵ تاکنون افسر ارشد رابط خارجی بوده است (یک اریه لوین، احتمالاً مشابه، رئیس سانسور نظامی اداره اطلاعات ارتش اسرائیل در سال‌های ۱۹۶۸ تا ۱۹۶۹ بود.) از سال ۱۹۶۹ تا ۱۹۷۰ کنسول در پاریس بود. به عنوان متخصص در امور مربوط به ایران، جایی که بزرگ شده، توصیف شده است. در مدارس مذهبی پروتستان ایالات متحده تحصیل کرده است. به زبان‌های روسی (زمینۀ یهودی روسی دارد)، فرانسوی، انگلیسی، عبری بومی و عربی مسلّط است. طبق گزارش‌ها به ایالات متحده سفر کرده و در آنجا زندگی کرده است(تاریخ مشخصی ذکر نشده است). خیلی آشکار طرفدار ایالات متحده است. زمانی که در رواندا بود، مورد علاقه برخی از روس‌ها قرار گرفت.»

در جنگ اکتبر ۱۹۷۳ (جنگ رمضان / جنگ چهارم اعراب و اسرائیل)، به دستور اوری لوبرانی (سفیر اسرائیل) جلساتی را با چهره‌های سیاسی و سرمایه‌داران یهود ایران (مانند موسی کرمانیان، ابراهیم موره، لطف‌الله حی) ترتیب داد و ضمن تشریح نقشه‌های جنگی بر عدم شکست اسرائیل تأکید می‌کرد. در همان جلسات، زمینه‌سازی برای تشکیل کمیته‌های جمع‌آوری پول به نفع اسرائیل صورت می‌گرفت.

ساواک در گزارشی از شرکت عده‌ای از فعالان مطبوعاتی و روشنفکری ایران در میهمان خانه اریه لوین وزیر مختار نمایندگی اسرائیل نام می‌برد. چهره‌هایی همچون داریوش آشوری، سیمین دانشور، مهین پزشک‌پور، مهندس بازرگان، بهروز شاهنده و شاپور نمازی بود. (برای اطلاعات بیشتر، نگاه کنید به: ایران و اسرائیل در دوران سلطنت پهلوی،ج۱، ص۵۵۳)

موشه گیلبوا جانشین او در ایران بود و خود لوین پس از پایان مأموریت در تهران، به سمت‌های ارشد دیگری در دستگاه دیپلماسی و اطلاعاتی رژیم صهیونیستی منصوب شد.


نفر دوم سفارت اسرائیل در تهراناریه لوین
جلد پرونده اریه لوین در ساواک

اریه لوین(نفر دوم از چپ)، عزیزالله پالیزبان(نفر چهارم از چپ) و یعقوب نیمرودی(سرمأمور اسرائیل در ایران) در جریان سفر پالیزبان به فلسطین اشغالی