سرپاسبان رکن‌الدین مختاری
1

اشاره

ركن‌الدين مختاري به عنوان استاد موسيقي و رئيس شهرباني قسي‌القلب تهران را همواره مي‌توان از استثناهاي تاريخ هنر و حتي عجايب خلقت دانست. چگونه ممكن است هنر و هنرمند كه رابطه تنگاتگي با لطافت طبع و روح حساس دارد، بتواند قسي‌القلب و شقي باشد؟ چگونه مي‌توان باوركرد كه ويولونيستي چيره دست، بتواند افراد بي‌شماري را به قتل برساند و فرمان قتل دهها و صدها انسان را صادر كند؟ آيا كسي كه نغمه‌هاي روح بخش بسياري را ساخته، و آثار دلنوازش همواره مورد تاييد بزرگان و استادان اين هنر والا بوده، همان سرپاس مختار رئيس شهرباني جلاد رضاخانی و عامل اعدام و شكنجه تعداد بيشماري از آزاديخواهان است؟ مردي با دوشخصيت كاملا متضاد و متفاوت؟!

«پرونده» حاضر شرحی از زندگی‌نامه این هنرمند سفاک است.


از درگاهی تا مختاری؛ مروری بر عملکرد نظمیه یا شهربانی در دوران رضاخان

از درگاهی تا مختاری؛ مروری بر عملکرد نظمیه یا شهربانی در دوران رضاخان

نظام اطلاعاتی ـ امنیتی، که پیش از آن فقط بخش کم‌اهمیتی از تشکیلات و حیطه فعالیت نظمیه و شهربانی بود، در دورة رضاشاه گسترش یافت و فعالیت و حیطه عمل آن فعالیتهای شهربانی را تحت‌الشعاع قرار داد و آن را تابعی از سیاستهای کلی عملیاتی ـ اجرایی خود ساخت. رضاشاه تصمیم گرفته بود با نظمی قبرستانی و رعب‌‌انگیز که دستگاه شهربانی و نظام اطلاعاتی ـ امنیتی آن ایجاد می‌کند و تمایلات مستبدانه او را...

ادامه مطلب

ویولن نواز چکمه پوش - درباره سرپاس مختاری

ویولن نواز چکمه پوش - درباره سرپاس مختاری

«کلاه پهلوی» تمام شد؛ سریالی که سعی در بازخوانی صفحاتی از تاریخ معاصر ایران از خلال داستانی نه چندان موفق داشت. آنچه در گوشه و کنار این سریال شایسته بازخوانی و بازنگری است فراوان است، اما این نوشته به طور خاص، به تفصیل و شرح یکی از اشارات این سریال درباره یکی از چهره های مطرح درآن می پردازد. در یکی از قسمت های آخر این سریال، در جایی در «کانون بانوان» مراسمی هست و آوازی خوانده می شود که...

ادامه مطلب

درباره سرپاسبان مختاری؛ جلاد ویولون‌نواز

درباره سرپاسبان مختاری؛ جلاد ویولون‌نواز

هنر در جامعه ما ریشه  های بسیار دیرین دارد ؛ از هنرمندانی که فرش ایرانی و ورنی و کلیم را بافتند  و انسانی ترین هنر خود را به منازل فرستادند، تا آنها که  در ساختن کاخ های  سنگی پرسپولیس و در اجبار استبداد  نیز هنر را ستایش امیز  پاس داشتند.صحنه هنر  با پیروزی انقلاب اسلامی  به صورتی  ارام شکلی روان برای خلاقیت ها یافت؛  هنرمندانی که  آواز ها و نواهای خود را به پای انقلاب...

ادامه مطلب

رکن الدین مختاری

رکن الدین مختاری

رکن­ الدین مختار فرزند کریم­خان(مختار­السلطنه) از صاحب منصبان نظمیه شهربانی بود و در سال(1266ش) متولد گردید. مختاری دوران جوانی خود را در کرمانشاه و رشت گذراند. او از ابتدا در نظمیه سابق که نام آن در سال 1314ش تبدیل به شهربانی شد به خدمت مشغول بود. رکن­الدین مختاری که بیشتر به نام "مختاری" شهرت یافته و از هنگام خروج "آیرم" از ایران با درجه سرهنگی کفالت شهربانی را عهده­دار بود. در فرودین...

ادامه مطلب

رکن‌الدین مختار ی

رکن‌الدین مختار ی

رکن‌الدین مختار فرزند کریمخان مختارالسلطنه در سال 1266 در اصفهان متولد شد. برخی تاریخ تولد او را 1271 آورده‌اند. پدرش کریم خان، کرد و اهل مذهب سنت بود. در سال 1296 ق که قزاقخانه به فرماندهی دومانتوویچ روسی در تهران دایر شد، وارد خدمت قزاقخانه شد. در سال 1312 ق ملقب به نیرالسلطنه و در اواخر سال 1315 ق به نمایندگی دولت ایران برای عرض تهنیت پنجاهمین سال سلطنت ملکه ویکتوریا روانه لندن گردید و پس از مراجعت از...

ادامه مطلب

صدور رأی دادگاه سرپاس مختاری

صدور رأی دادگاه سرپاس مختاری

رأی دادگاه سرپاس مختار و برخی هم‌دستانش در چنین روزی از سال ۱۳۲۱ش صادر شد. رکن‌الدین مختار فرزند کریم‌خان (مختارالسلطنه) از صاحب‌منصبان نظمیه شهربانی بود و در سال (۱۲۶۶ش) متولد گردید. مختاری دوران جوانی خود را در کرمانشاه و رشت گذراند. او از ابتدا در نظمیه سابق که نام آن در سال ۱۳۱۴ تبدیل به شهربانی شد به خدمت مشغول بود. رکن‌الدین مختاری بیش‌تر با نام «مختاری» شهرت یافته و از...

ادامه مطلب

سرپاسبان مختاری ، هنرمند سفاک

سرپاسبان مختاری ، هنرمند سفاک

تاسالهای طولانی کسی نمی دانست یکی از موسیقیدانان مشهور کشور که به تمام مایه های شور ، ماهور ، سه گاه ، دشتی ، بیات ترک ، و ... تسلطی استادانه دارد همان کسی است که در مقام رئیس شهربانی رضاشاه بیشترین جنایت و خونریزی و سرکوب را علیه آزادیخواهان در زندانهای رضاخانی مرتکب شده است . آن موقع به « سرپاس مختاری » مشهور بود و امروز « استاد رکن الدین مختاری » نامیده می شود . رکن الدین مختاری نوازنده...

ادامه مطلب